<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?> <?xml-stylesheet type="text/xsl" href="/static/taisho.xsl"?> <TEI xmlns:cb="http://www.cbeta.org/ns/1.0" xml:lang="lzh-Hans-HK" xml:id="X39n0709"> <teiHeader> <fileDesc> <titleStmt> <title>Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō, Electronic version, No. 709 毘尼止持会集</title> <title xml:lang="zh-Hans">卍新纂大日本续藏经数位版, No. 709 毘尼止持会集</title> <author>淸 读体集</author> <respStmt> <resp>Electronic Version by</resp> <name>CBETA</name> </respStmt> </titleStmt> <editionStmt> <edition>XML TEI P5</edition> <respStmt xml:id="resp1"><resp>corrections</resp><name>orig</name></respStmt> <respStmt xml:id="resp2"><resp>corrections</resp><name>CBETA</name></respStmt> <respStmt xml:id="resp3"><resp>corrections</resp><name>CBETA.maha</name></respStmt> <respStmt xml:id="resp4"><resp>corrections</resp><name>Xuzangjing</name></respStmt> <respStmt xml:id="resp5"><resp>corrections</resp><name>CBETA.poyung</name></respStmt> <respStmt xml:id="resp6"><resp>corrections</resp><name>CBETA.ting</name></respStmt> <respStmt xml:id="resp7"><resp>corrections</resp><name>CBETA.shin</name></respStmt> </editionStmt> <extent>16卷</extent> <publicationStmt> <idno type="CBETA"> <idno type="canon">X</idno>.<idno type="vol">39</idno>.<idno type="no">709</idno> </idno> <distributor> <name>中华电子<persName>佛</persName>典协会 (CBETA)</name> <address> <addrLine><email>service@cbeta.org</email></addrLine> </address> </distributor> <availability> <p>Available for non-commercial use when distributed with this header intact.</p> </availability> <date>2024-02-25 09:56:44 +0800</date> </publicationStmt> <sourceDesc> <bibl> <title level="s">Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō</title> <title level="s" xml:lang="zh-Hans">卍新纂大日本续藏经</title> <title level="m" xml:lang="zh-Hans">毘尼止持会集</title> </bibl> </sourceDesc> </fileDesc> <encodingDesc> <projectDesc> <p xml:lang="en" cb:type="ly">Input by CBETA, OCR by CBETA</p> <p xml:lang="zh-Hans" cb:type="ly">CBETA 人工输入，CBETA 扫瞄辨识</p> </projectDesc> <editorialDecl> <punctuation resp="#resp1"><p>原书标点</p></punctuation> </editorialDecl> <tagsDecl> <namespace name="http://www.tei-c.org/ns/1.0"> <tagUsage gi="rdg"> <listWit> <witness xml:id="wit.cbeta">【CB】</witness> <witness xml:id="wit.orig">【卍续】</witness> <witness xml:id="wit1">【嘉兴-CB】</witness> <witness xml:id="wit2">【丽-CB】</witness> <witness xml:id="wit3">【碛-CB】</witness> </listWit> </tagUsage> </namespace> </tagsDecl> <charDecl> <char xml:id="CB00589"> <charName>CBETA CHARACTER CB00589</charName> <mapping cb:dec="983629" type="PUA">U+F024D</mapping> <mapping type="unicode">U+3D4E</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>涧</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[涧-日+月]</value></charProp></char> <char xml:id="CB02494"> <charName>CBETA CHARACTER CB02494</charName> <mapping cb:dec="985534" type="PUA">U+F09BE</mapping> <mapping type="unicode">U+47E6</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>跋</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[跳-兆+(乏-之+友)]</value></charProp></char> <char xml:id="CB07432"> <charName>CBETA CHARACTER CB07432</charName> <mapping cb:dec="990472" type="PUA">U+F1D08</mapping> <mapping type="unicode">U+3A67</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[打-丁+暴]</value></charProp></char> <char xml:id="CB12528"> <charName>CBETA CHARACTER CB12528</charName> <mapping cb:dec="995568" type="PUA">U+F30F0</mapping> <mapping type="unicode">U+28F7B</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>隶</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[隶-木+匕]</value></charProp></char> <char xml:id="CB15131"> <charName>CBETA CHARACTER CB15131</charName> <mapping cb:dec="998171" type="PUA">U+F3B1B</mapping> <charProp><localName>normalized form</localName><value>邦</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[邱-丘+(看-目)]</value></charProp></char> <char xml:id="CB15179"> <charName>CBETA CHARACTER CB15179</charName> <mapping cb:dec="998219" type="PUA">U+F3B4B</mapping> <charProp><localName>normalized form</localName><value>雀</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[少/隹]</value></charProp></char> <char xml:id="CB15724"> <charName>CBETA CHARACTER CB15724</charName> <mapping cb:dec="998764" type="PUA">U+F3D6C</mapping> <mapping type="unicode">U+28A04</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[金*两]</value></charProp></char> </charDecl> </encodingDesc> <profileDesc> <langUsage> <language ident="en">English</language> <language ident="zh-Hans">Chinese (Traditional)</language> </langUsage> </profileDesc> <revisionDesc> <change when="2013-05-20"> <name>CW</name><name>Ray Chou 周邦信</name>P4 to P5 conversion by p4top5a.py, intended for publication </change> <change when="2006-10-11T16:54:48"> Zhou Bang-Xin (ed.) Created initial TEI XML version with BASICX.BAT </change> </revisionDesc> </teiHeader> <text><body> <milestone unit="juan" n="1"/> <pb ed="X" xml:id="X39.0709.0320a" n="0320a"/> <lb ed="X" n="0320a01"/> <lb ed="X" n="0320a02"/><cb:div type="xu"><cb:mulu type="序" level="1">No. 709-A 序</cb:mulu><head>No. 709-A <lb ed="X" n="0320a03"/><lb ed="R061" n="0645a01"/> 序</head> <lb ed="X" n="0320a04"/> <lb ed="X" n="0320a05"/><lb ed="R061" n="0645a02"/><p xml:id="pX39p0320a0501">夫毘尼是正法之寿命者。盖由戒净僧真。性遮之业 <lb ed="X" n="0320a06"/><lb ed="R061" n="0645a03"/>而无染覆。道弘德备。权实之教而克阐扬。自行利他。 <lb ed="X" n="0320a07"/><lb ed="R061" n="0645a04"/>越苦海而登彼岸。绍先启後。续慧命以振玄猷。故曰 <lb ed="X" n="0320a08"/><lb ed="R061" n="0645a05"/>毘尼住则正法住也。不然。则五邪罔禁。八秽殉身。亏 <lb ed="X" n="0320a09"/><lb ed="R061" n="0645a06"/>僧宝之尊称。失福田之净德。上无模楷。下阙规绳。纵 <lb ed="X" n="0320a10"/><lb ed="R061" n="0645a07"/>能聚众匡徒。悉属附法魔外。欲令正法久住。岂可得 <lb ed="X" n="0320a11"/><lb ed="R061" n="0645a08"/>乎<note place="inline">体</note>。疱繫荒隈。学惭往哲。谬承先嘱。力树戒幢。因念 <lb ed="X" n="0320a12"/><lb ed="R061" n="0645a09"/>律海汪洋。学人难讨。爰搜诸部之精要。详明止持之 <lb ed="X" n="0320a13"/><lb ed="R061" n="0645a10"/>大成。虽未尽源。庶幾便览。所冀同志诸贤。须遵七聚 <lb ed="X" n="0320a14"/><lb ed="R061" n="0645a11"/>严护以防非。当钦四依知足而进道。则五浊世戒香 <lb ed="X" n="0320a15"/><lb ed="R061" n="0645a12"/>芬馥于大地。六和众法雨霈泽于人间。所谓毘尼住 <lb ed="X" n="0320a16"/><lb ed="R061" n="0645a13"/>世则正法住世。不亦然乎。</p> <lb ed="X" n="0320a17"/><lb ed="R061" n="0645a14"/><p xml:id="pX39p0320a1701">时 <lb ed="X" n="0320a18" type="honorific"/><lb ed="R061" n="0645a15"/>顺治<anchor xml:id="nkr_note_add_0320a1801" n="0320a1801"/><anchor xml:id="beg0320a1801" n="0320a1801"/>己<anchor xml:id="end0320a1801"/>丑年前安居日滇南鸡足苾刍读体识于宝 <lb ed="X" n="0320a19"/><lb ed="R061" n="0645a16"/>华山之观西轩</p></cb:div> <lb ed="X" n="0320a20"/> <lb ed="X" n="0320a21"/> <lb ed="X" n="0320a22"/> <lb ed="X" n="0320a23"/> <lb ed="X" n="0320a24"/> <pb ed="X" xml:id="X39.0709.0320b" n="0320b"/> <lb ed="X" n="0320b01"/> <lb ed="X" n="0320b02"/> <lb ed="X" n="0320b03"/> <lb ed="X" n="0320b04"/><lb ed="R061" n="0645b01"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">目次</cb:mulu><head><anchor xml:id="nkr_note_orig_0320001" n="0320001"/>毘尼止持会集目次</head> <lb ed="X" n="0320b05"/><lb ed="R061" n="0645b02"/> <lb ed="X" n="0320b06"/><lb ed="R061" n="0645b03"/><p cb:type="pre" xml:id="pX39p0320b0601">卷第一 <lb ed="X" n="0320b07"/><lb ed="R061" n="0645b04"/> 序 凡例 <lb ed="X" n="0320b08"/><lb ed="R061" n="0645b05"/> 纲要 略开七门<note place="inline">自第一门至第六门</note> <lb ed="X" n="0320b09"/><lb ed="R061" n="0645b06"/>卷第二 <lb ed="X" n="0320b10"/><lb ed="R061" n="0645b07"/> 七门之馀<note place="inline">自第六门至第七门</note> <lb ed="X" n="0320b11"/><lb ed="R061" n="0645b08"/> 〇四波罗夷法第一 <lb ed="X" n="0320b12"/><lb ed="R061" n="0645b09"/> 第一婬戒 第二盗戒 <lb ed="X" n="0320b13"/><lb ed="R061" n="0645b10"/>卷第三 <lb ed="X" n="0320b14"/><lb ed="R061" n="0645b11"/> 第三杀戒 第四妄语戒 <lb ed="X" n="0320b15"/><lb ed="R061" n="0645b12"/> 〇十三僧伽婆尸沙法第二 <lb ed="X" n="0320b16"/><lb ed="R061" n="0645b13"/> 第一故弄失精戒 第二女身相触戒 <lb ed="X" n="0320b17"/><lb ed="R061" n="0645b14"/> 第三粗恶语戒 第四歎身索欲戒 <lb ed="X" n="0320b18"/><lb ed="R061" n="0645b15"/> 第五媒嫁戒 <lb ed="X" n="0320b19"/><lb ed="R061" n="0645b16"/>卷第<anchor xml:id="nkr_note_add_0320b1901" n="0320b1901"/><anchor xml:id="beg0320b1901" n="0320b1901"/>四<anchor xml:id="end0320b1901"/> <lb ed="X" n="0320b20"/><lb ed="R061" n="0645b17"/> 第六私房过量戒 第七大房不处分戒 <lb ed="X" n="0320b21"/><lb ed="R061" n="0645b18"/> 第八无根谤戒 第九取片谤戒 <lb ed="X" n="0320b22"/><lb ed="R061" n="0646a01"/> 第十不捨壞僧法戒 <lb ed="X" n="0320b23"/><lb ed="R061" n="0646a02"/> 第十一不捨恶黨破僧戒 <lb ed="X" n="0320b24"/><lb ed="R061" n="0646a03"/> 第十二被摈不服戒 第十三不捨恶性戒 <pb ed="X" xml:id="X39.0709.0320c" n="0320c"/> <lb ed="X" n="0320c01"/><lb ed="R061" n="0646a04"/>卷第五 <lb ed="X" n="0320c02"/><lb ed="R061" n="0646a05"/> 〇二不定法第三 <lb ed="X" n="0320c03"/><lb ed="R061" n="0646a06"/> 初三不定法 次二不定法 <lb ed="X" n="0320c04"/><lb ed="R061" n="0646a07"/> 〇三十尼萨耆婆逸提法第四 <lb ed="X" n="0320c05"/><lb ed="R061" n="0646a08"/> 第一衣过十日戒 第二離衣异宿戒 <lb ed="X" n="0320c06"/><lb ed="R061" n="0646a09"/> 第三衣过一月戒 第四从尼取衣戒 <lb ed="X" n="0320c07"/><lb ed="R061" n="0646a10"/> 第五使尼浣衣戒 第六非亲乞衣戒 <lb ed="X" n="0320c08"/><lb ed="R061" n="0646a11"/>卷第六 <lb ed="X" n="0320c09"/><lb ed="R061" n="0646a12"/> 第七知足受衣戒 第八贪好乞求戒 <lb ed="X" n="0320c10"/><lb ed="R061" n="0646a13"/> 第九贪好共索戒 第十索衣过六返戒 <lb ed="X" n="0320c11"/><lb ed="R061" n="0646a14"/> 第十一乞绵作具戒 第十二黑毛作具戒 <lb ed="X" n="0320c12"/><lb ed="R061" n="0646a15"/> 第十三减分作具戒 第十四减年作具戒 <lb ed="X" n="0320c13"/><lb ed="R061" n="0646a16"/> 第十五不贴作具戒 第十六远持羊毛戒 <lb ed="X" n="0320c14"/><lb ed="R061" n="0646a17"/> 第十七使尼染羊毛戒 第十八受金银戒 <lb ed="X" n="0320c15"/><lb ed="R061" n="0646a18"/>卷第七 <lb ed="X" n="0320c16"/><lb ed="R061" n="0646b01"/> 第十九卖买宝物戒 第二十贩卖戒 <lb ed="X" n="0320c17"/><lb ed="R061" n="0646b02"/> 第二十一蓄长钵戒 第二十二蓄钵求好戒 <lb ed="X" n="0320c18"/><lb ed="R061" n="0646b03"/> 第二十三非亲织衣戒 第二十四劝织好衣戒 <lb ed="X" n="0320c19"/><lb ed="R061" n="0646b04"/> 第二十五与衣嗔夺戒 第二十六过七日药戒 <lb ed="X" n="0320c20"/><lb ed="R061" n="0646b05"/> 第二十七雨衣求用非时戒 <lb ed="X" n="0320c21"/><lb ed="R061" n="0646b06"/> 第二十八过时蓄急施戒 <lb ed="X" n="0320c22"/><lb ed="R061" n="0646b07"/> 第二十九後月離衣过六夜戒 <lb ed="X" n="0320c23"/><lb ed="R061" n="0646b08"/> 第三十迴僧物入<anchor xml:id="nkr_note_add_0320c2301" n="0320c2301"/><anchor xml:id="beg0320c2301" n="0320c2301"/>己<anchor xml:id="end0320c2301"/>戒 <lb ed="X" n="0320c24"/><lb ed="R061" n="0646b09"/>卷第八 <pb ed="X" xml:id="X39.0709.0321a" n="0321a"/> <lb ed="X" n="0321a01"/><lb ed="R061" n="0646b10"/> 〇九十波逸提法第五 <lb ed="X" n="0321a02"/><lb ed="R061" n="0646b11"/> 第一故妄语戒 第二毁訾戒 <lb ed="X" n="0321a03"/><lb ed="R061" n="0646b12"/> 第三两舌戒 第四与妇女同室宿戒 <lb ed="X" n="0321a04"/><lb ed="R061" n="0646b13"/> 第五与未受大戒三宿戒 <lb ed="X" n="0321a05"/><lb ed="R061" n="0646b14"/> 第六与未受戒人共诵戒 <lb ed="X" n="0321a06"/><lb ed="R061" n="0646b15"/> 第七说他粗罪戒 第八向外人说法戒 <lb ed="X" n="0321a07"/><lb ed="R061" n="0646b16"/> 第九与女人过说法戒 第十掘地戒 <lb ed="X" n="0321a08"/><lb ed="R061" n="0646b17"/> 第十一壞鬼神村戒 <lb ed="X" n="0321a09"/><lb ed="R061" n="0646b18"/>卷第九 <lb ed="X" n="0321a10"/><lb ed="R061" n="0647a01"/> 第十二异语恼他戒 第十三嫌骂戒 <lb ed="X" n="0321a11"/><lb ed="R061" n="0647a02"/> 第十四敷僧卧具不擧戒 <lb ed="X" n="0321a12"/><lb ed="R061" n="0647a03"/> 第十五僧房不擧卧具戒 <lb ed="X" n="0321a13"/><lb ed="R061" n="0647a04"/> 第十六强夺止宿戒 第十七牵他出房戒 <lb ed="X" n="0321a14"/><lb ed="R061" n="0647a05"/> 第十八褈阁坐脱脚床戒 <lb ed="X" n="0321a15"/><lb ed="R061" n="0647a06"/> 第十九虫水浇泥草戒 第二十覆房过三节戒 <lb ed="X" n="0321a16"/><lb ed="R061" n="0647a07"/> 第二十一自往教尼戒 第二十二教尼至暮戒 <lb ed="X" n="0321a17"/><lb ed="R061" n="0647a08"/> 第二十三讥论教尼戒 <lb ed="X" n="0321a18"/><lb ed="R061" n="0647a09"/> 第二十四与非亲里尼衣戒 <lb ed="X" n="0321a19"/><lb ed="R061" n="0647a10"/> 第二十五与非亲尼作衣戒 <lb ed="X" n="0321a20"/><lb ed="R061" n="0647a11"/> 第二十六与尼屛坐戒 第二十七与尼同行戒 <lb ed="X" n="0321a21"/><lb ed="R061" n="0647a12"/> 第二十八与尼同船戒 第二十九尼赞得食戒 <lb ed="X" n="0321a22"/><lb ed="R061" n="0647a13"/> 第三十妇女同行戒 <lb ed="X" n="0321a23"/><lb ed="R061" n="0647a14"/>卷第十 <lb ed="X" n="0321a24"/><lb ed="R061" n="0647a15"/> 第三十一过受一食施戒 <pb ed="X" xml:id="X39.0709.0321b" n="0321b"/> <lb ed="X" n="0321b01"/><lb ed="R061" n="0647a16"/> 第三十二辗转食戒 第三十三别众食戒 <lb ed="X" n="0321b02"/><lb ed="R061" n="0647a17"/> 第三十四过三钵受请戒 <lb ed="X" n="0321b03"/><lb ed="R061" n="0647a18"/> 第三十五不作馀食法戒 <lb ed="X" n="0321b04"/><lb ed="R061" n="0647b01"/> 第三十六使他犯馀食法戒 <lb ed="X" n="0321b05"/><lb ed="R061" n="0647b02"/> 第三十七非时食戒 第三十八残宿食戒 <lb ed="X" n="0321b06"/><lb ed="R061" n="0647b03"/> 第三十九自取食戒 第四十无病索美食戒 <lb ed="X" n="0321b07"/><lb ed="R061" n="0647b04"/>卷第十一 <lb ed="X" n="0321b08"/><lb ed="R061" n="0647b05"/> 第四十一与外道食戒 <lb ed="X" n="0321b09"/><lb ed="R061" n="0647b06"/> 第四十二诣馀家不嘱授戒 <lb ed="X" n="0321b10"/><lb ed="R061" n="0647b07"/> 第四十三食家强坐戒 第四十四食家屛坐戒 <lb ed="X" n="0321b11"/><lb ed="R061" n="0647b08"/> 第四十五独与女人坐戒 <lb ed="X" n="0321b12"/><lb ed="R061" n="0647b09"/> 第四十六故使他不得食戒 <lb ed="X" n="0321b13"/><lb ed="R061" n="0647b10"/> 第四十七过受药戒 第四十八观军阵戒 <lb ed="X" n="0321b14"/><lb ed="R061" n="0647b11"/> 第四十九军中过三宿戒 <lb ed="X" n="0321b15"/><lb ed="R061" n="0647b12"/> 第五十观军事戒 第五十一饮酒戒 <lb ed="X" n="0321b16"/><lb ed="R061" n="0647b13"/> 第五十二水中戏戒 第五十三相击擽戒 <lb ed="X" n="0321b17"/><lb ed="R061" n="0647b14"/> 第五十四不受谏戒 第五十五恐怖他戒 <lb ed="X" n="0321b18"/><lb ed="R061" n="0647b15"/> 第五十六过洗浴戒 第五十七露地燃火戒 <lb ed="X" n="0321b19"/><lb ed="R061" n="0647b16"/>卷第十二 <lb ed="X" n="0321b20"/><lb ed="R061" n="0647b17"/> 第五十八藏他物戒 <lb ed="X" n="0321b21"/><lb ed="R061" n="0647b18"/> 第五十九辄著净施衣戒 <lb ed="X" n="0321b22"/><lb ed="R061" n="0648a01"/> 第六十衣不壞色戒 第六十一杀生命戒 <lb ed="X" n="0321b23"/><lb ed="R061" n="0648a02"/> 第六十二饮用虫水戒 第六十三故恼他戒 <lb ed="X" n="0321b24"/><lb ed="R061" n="0648a03"/> 第六十四覆他粗罪戒 <pb ed="X" xml:id="X39.0709.0321c" n="0321c"/> <lb ed="X" n="0321c01"/><lb ed="R061" n="0648a04"/> 第六十五授戒不如法戒 <lb ed="X" n="0321c02"/><lb ed="R061" n="0648a05"/> 第六十六发起诤事戒 第六十七同贼伴行戒 <lb ed="X" n="0321c03"/><lb ed="R061" n="0648a06"/> 第六十八恶见不捨戒 <lb ed="X" n="0321c04"/><lb ed="R061" n="0648a07"/> 第六十九黨恶见不捨戒 <lb ed="X" n="0321c05"/><lb ed="R061" n="0648a08"/> 第七十畜被摈沙弥戒 <lb ed="X" n="0321c06"/><lb ed="R061" n="0648a09"/>卷第十三 <lb ed="X" n="0321c07"/><lb ed="R061" n="0648a10"/> 第七十一拒谏难问戒 第七十二轻诃说戒戒 <lb ed="X" n="0321c08"/><lb ed="R061" n="0648a11"/> 第七十三无知戒 第七十四违反羯磨戒 <lb ed="X" n="0321c09"/><lb ed="R061" n="0648a12"/> 第七十五不与欲戒 第七十六与欲後悔戒 <lb ed="X" n="0321c10"/><lb ed="R061" n="0648a13"/> 第七十七屛听诤後语戒 <lb ed="X" n="0321c11"/><lb ed="R061" n="0648a14"/> 第七十八嗔打比丘戒 第七十九嗔搏比丘戒 <lb ed="X" n="0321c12"/><lb ed="R061" n="0648a15"/> 第八十无根僧残嗔谤戒 <lb ed="X" n="0321c13"/><lb ed="R061" n="0648a16"/> 第八十一辄入宫阈戒 第八十二捉宝物戒 <lb ed="X" n="0321c14"/><lb ed="R061" n="0648a17"/> 第八十三非时入聚落戒 <lb ed="X" n="0321c15"/><lb ed="R061" n="0648a18"/> 第八十四作高床戒 <lb ed="X" n="0321c16"/><lb ed="R061" n="0648b01"/> 第八十五兜罗绵贮褥戒 <lb ed="X" n="0321c17"/><lb ed="R061" n="0648b02"/>卷第十四 <lb ed="X" n="0321c18"/><lb ed="R061" n="0648b03"/> 第八十六作骨牙角针筒戒 <lb ed="X" n="0321c19"/><lb ed="R061" n="0648b04"/> 第八十七过量作座具戒 <lb ed="X" n="0321c20"/><lb ed="R061" n="0648b05"/> 第八十八过量作覆疮衣戒 <lb ed="X" n="0321c21"/><lb ed="R061" n="0648b06"/> 第八十九过量作雨浴衣戒 <lb ed="X" n="0321c22"/><lb ed="R061" n="0648b07"/> 第九十等<persName>佛</persName>衣量戒 <lb ed="X" n="0321c23"/><lb ed="R061" n="0648b08"/> 〇四波罗提提舍尼法第六 <lb ed="X" n="0321c24"/><lb ed="R061" n="0648b09"/> 第一受非亲里尼食戒 第二不止尼代索食戒 <pb ed="X" xml:id="X39.0709.0322a" n="0322a"/> <lb ed="X" n="0322a01"/><lb ed="R061" n="0648b10"/> 第三学家受食戒 第四恐处受食戒 <lb ed="X" n="0322a02"/><lb ed="R061" n="0648b11"/> 〇一百式叉迦罗尼法第七 <lb ed="X" n="0322a03"/><lb ed="R061" n="0648b12"/> 自第一学法至第十五 <lb ed="X" n="0322a04"/><lb ed="R061" n="0648b13"/>卷第十五 <lb ed="X" n="0322a05"/><lb ed="R061" n="0648b14"/> 自第十六学法至第七十三学法 <lb ed="X" n="0322a06"/><lb ed="R061" n="0648b15"/>卷第十六 <lb ed="X" n="0322a07"/><lb ed="R061" n="0648b16"/> 自第七十四学法至第一百学法 <lb ed="X" n="0322a08"/><lb ed="R061" n="0648b17"/> 〇七灭诤法第八 <lb ed="X" n="0322a09"/><lb ed="R061" n="0648b18"/> 现前灭诤法第一 忆念灭诤法第二 <lb ed="X" n="0322a10"/><lb ed="R061" n="0649a01"/> 不痴灭诤法第三 自言治灭诤法第四 <lb ed="X" n="0322a11"/><lb ed="R061" n="0649a02"/> 觅罪灭诤法第五 多人语灭诤法第六 <lb ed="X" n="0322a12"/><lb ed="R061" n="0649a03"/> 草覆地灭诤法第七</p> <lb ed="X" n="0322a13"/><lb ed="R061" n="0649a04"/> <lb ed="X" n="0322a14"/><lb ed="R061" n="0649a05"/><p xml:id="pX39p0322a1401">毘尼止持会集目次<note place="inline">终</note></p></cb:div> <lb ed="X" n="0322a15"/> <lb ed="X" n="0322a16"/> <lb ed="X" n="0322a17"/> <lb ed="X" n="0322a18"/><lb ed="R061" n="0649a07"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">凡例</cb:mulu><head>毘尼止持会集 <lb ed="X" n="0322a19"/><lb ed="R061" n="0649a08"/>凡例</head> <lb ed="X" n="0322a20"/><lb ed="R061" n="0649a09"/><list><item xml:id="itemX39p0322a2001"><anchor xml:id="nkr_note_add_0322a2001" n="0322a2001"/><anchor xml:id="beg0322a2001" n="0322a2001"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0322a2001"/>律分众部。起自异执。哲人弘笵。理合融收。按舍利 <lb ed="X" n="0322a21"/><lb ed="R061" n="0649a10"/>弗问经中。舍利弗言。<persName>如来</persName>正法云何少时分散如 <lb ed="X" n="0322a22"/><lb ed="R061" n="0649a11"/>是。既失本味。云何奉持<note place="inline">少时者。谓<persName>佛</persName>灭度三四百年中</note>。<persName>佛</persName>言。摩诃 <lb ed="X" n="0322a23"/><lb ed="R061" n="0649a12"/>僧祇其味纯正。其馀部中如被添甘露。诸天饮之。 <lb ed="X" n="0322a24"/><lb ed="R061" n="0649a13"/>但饮甘露。弃于水去。人间饮之。水露俱进。或时消 <pb ed="X" xml:id="X39.0709.0322b" n="0322b"/> <lb ed="X" n="0322b01"/><lb ed="R061" n="0649a14"/>疾。或时结病。其读诵者亦复如是。多智慧人能取 <lb ed="X" n="0322b02"/><lb ed="R061" n="0649a15"/>能捨。诸愚痴人不能分别。<note place="inline">文</note>是知诸部之分出乎 <lb ed="X" n="0322b03"/><lb ed="R061" n="0649a16"/>异见。取捨之法谶自圣言。故兹集虽以昙无德部 <lb ed="X" n="0322b04"/><lb ed="R061" n="0649a17"/>为宗。然于他部互有发明者。悉採用之。此亦南山 <lb ed="X" n="0322b05"/><lb ed="R061" n="0649a18"/>律祖集大成之式也。问既云摩训僧祇其味纯正。 <lb ed="X" n="0322b06"/><lb ed="R061" n="0649b01"/>何不宗之。反宗四分。岂非饮添水之甘露耶。答兹 <lb ed="X" n="0322b07"/><lb ed="R061" n="0649b02"/>藏中四十卷其僧祇者。上古诸师皆判为略本。故 <lb ed="X" n="0322b08"/><lb ed="R061" n="0649b03"/>所不宗。盖文少義阙。而又不合二百五十戒数故 <lb ed="X" n="0322b09"/><lb ed="R061" n="0649b04"/>也。今宗昙无德四分律者。盖是南山圣师之所宗 <lb ed="X" n="0322b10"/><lb ed="R061" n="0649b05"/>故。自唐以降皆弘通故。二百五十戒相悉具足故。 <lb ed="X" n="0322b11"/><lb ed="R061" n="0649b06"/>犍度有归无紊乱故。余今宗之。复何疑焉。</item> <lb ed="X" n="0322b12"/><lb ed="R061" n="0649b07"/><item xml:id="itemX39p0322b1201"><anchor xml:id="nkr_note_add_0322b1201" n="0322b1201"/><anchor xml:id="beg0322b1201" n="0322b1201"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0322b1201"/>律制严详。译文重沓。初機简阅不无浩繁之歎。今 <lb ed="X" n="0322b13"/><lb ed="R061" n="0649b08"/>为便览。故节要文。然于義理幷无增损。</item> <lb ed="X" n="0322b14"/><lb ed="R061" n="0649b09"/><item xml:id="itemX39p0322b1401"><anchor xml:id="nkr_note_add_0322b1401" n="0322b1401"/><anchor xml:id="beg0322b1401" n="0322b1401"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0322b1401"/>戒因事制。有缘方兴。故于条下先出犯缘。须知栴 <lb ed="X" n="0322b15"/><lb ed="R061" n="0649b10"/>檀林中曾无散木。灵山会上岂有凡夫。斯皆大权 <lb ed="X" n="0322b16"/><lb ed="R061" n="0649b11"/>示现。密护僧伦。请<persName>佛</persName>制戒。助扬法化。如阅读者。当 <lb ed="X" n="0322b17"/><lb ed="R061" n="0649b12"/>生钦信。愼勿眇视以取慢尤。故善见毘婆沙律云。 <lb ed="X" n="0322b18"/><lb ed="R061" n="0649b13"/>若长老闻此不净行。愼勿惊怪。何以故。<persName>如来</persName>怜愍 <lb ed="X" n="0322b19"/><lb ed="R061" n="0649b14"/>我辈。为结戒故说此恶言。若不说者。云何得知波 <lb ed="X" n="0322b20"/><lb ed="R061" n="0649b15"/>罗夷偷兰遮突吉罗。若法师为人讲听者。愼勿露 <lb ed="X" n="0322b21"/><lb ed="R061" n="0649b16"/>齿笑。若有笑者驱出。何以故。<persName>佛</persName>怜愍众生。金口所 <lb ed="X" n="0322b22"/><lb ed="R061" n="0649b17"/>说。汝等应生惭愧心听。何以笑。</item> <lb ed="X" n="0322b23"/><lb ed="R061" n="0649b18"/><item xml:id="itemX39p0322b2301"><anchor xml:id="nkr_note_add_0322b2301" n="0322b2301"/><anchor xml:id="beg0322b2301" n="0322b2301"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0322b2301"/>诸部翻译。音虽不同。義实无别。由其五天各异语 <lb ed="X" n="0322b24"/><lb ed="R061" n="0650a01"/>有重轻。今皆仿古所述。或註文下。或赘卷末。以省 <pb ed="X" xml:id="X39.0709.0322c" n="0322c"/> <lb ed="X" n="0322c01"/><lb ed="R061" n="0650a02"/>检讨。</item> <lb ed="X" n="0322c02"/><lb ed="R061" n="0650a03"/><item xml:id="itemX39p0322c0201"><anchor xml:id="nkr_note_add_0322c0201" n="0322c0201"/><anchor xml:id="beg0322c0201" n="0322c0201"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0322c0201"/>五篇戒相。各有根本等流性罪遮罪幷所起烦恼。 <lb ed="X" n="0322c03"/><lb ed="R061" n="0650a04"/>性谓本性是罪。遮谓因制方犯。又性罪唯染心中 <lb ed="X" n="0322c04"/><lb ed="R061" n="0650a05"/>作。若遮罪通染不染。唯萨婆多论明其本流。独善 <lb ed="X" n="0322c05"/><lb ed="R061" n="0650a06"/>见律判其性遮。據律摄中出其烦恼。今于每戒下。 <lb ed="X" n="0322c06"/><lb ed="R061" n="0650a07"/>有无咸依藏录。一无私增。若准義推。例亦可晓。</item> <lb ed="X" n="0322c07"/><lb ed="R061" n="0650a08"/><item xml:id="itemX39p0322c0701"><anchor xml:id="nkr_note_add_0322c0701" n="0322c0701"/><anchor xml:id="beg0322c0701" n="0322c0701"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0322c0701"/>每戒之下约有八科。一制戒缘起。二依律释文。三 <lb ed="X" n="0322c08"/><lb ed="R061" n="0650a09"/>结罪重轻。四兼制馀众。五应機随开。六会採诸部。 <lb ed="X" n="0322c09"/><lb ed="R061" n="0650a10"/>七经论引证。八附事便考。然此八科有无不定。临 <lb ed="X" n="0322c10"/><lb ed="R061" n="0650a11"/>文自见。至于戒条正文。书皆顶格。馀者俱下一字。 <lb ed="X" n="0322c11"/><lb ed="R061" n="0650a12"/>若用本部。但标律云。或第幾分等字。若用他部。则 <lb ed="X" n="0322c12"/><lb ed="R061" n="0650a13"/>别标名以识之。便于稽考藏函。</item> <lb ed="X" n="0322c13"/><lb ed="R061" n="0650a14"/><item xml:id="itemX39p0322c1301"><anchor xml:id="nkr_note_add_0322c1301" n="0322c1301"/><anchor xml:id="beg0322c1301" n="0322c1301"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0322c1301"/>律有止作二持。止持唯显开遮之法。作持方摄诵 <lb ed="X" n="0322c14"/><lb ed="R061" n="0650a15"/>戒之规。有依<persName>佛陀</persName>耶舍所译说戒别本而成集者。 <lb ed="X" n="0322c15"/><lb ed="R061" n="0650a16"/>斯乃用别集廣止作不分。今此集专核止持一门。 <lb ed="X" n="0322c16"/><lb ed="R061" n="0650a17"/>故<anchor xml:id="nkr_note_add_0322c1601" n="0322c1601"/><anchor xml:id="beg0322c1601" n="0322c1601"/>但<anchor xml:id="end0322c1601"/>明二百五十戒相。所以卷首不录佈萨偈文 <lb ed="X" n="0322c17"/><lb ed="R061" n="0650a18"/>和白等法。至于作持说戒篇中。自当录附释之。庶 <lb ed="X" n="0322c18"/><lb ed="R061" n="0650b01"/>无糅于止作也。</item> <lb ed="X" n="0322c19"/><lb ed="R061" n="0650b02"/><item xml:id="itemX39p0322c1901"><anchor xml:id="nkr_note_add_0322c1901" n="0322c1901"/><anchor xml:id="beg0322c1901" n="0322c1901"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0322c1901"/>经通馀说。律唯<persName>佛</persName>制。等觉<anchor xml:id="nkr_note_add_0322c1902" n="0322c1902"/><anchor xml:id="beg0322c1902" n="0322c1902"/>已<anchor xml:id="end0322c1902"/>下犹非所堪。况诸小 <lb ed="X" n="0322c20"/><lb ed="R061" n="0650b03"/>圣辄敢措词。良以<persName>如来</persName>行果极圆。穷尽众生轻重 <lb ed="X" n="0322c21"/><lb ed="R061" n="0650b04"/>业性。是故毘尼唯<persName>佛</persName>制立。自馀下位<anchor xml:id="nkr_note_add_0322c2101" n="0322c2101"/><anchor xml:id="beg0322c2101" n="0322c2101"/>但<anchor xml:id="end0322c2101"/>可依承。不 <lb ed="X" n="0322c22"/><lb ed="R061" n="0650b05"/>同经论许容他说。故余钦此无敢穿凿。释義出事 <lb ed="X" n="0322c23"/><lb ed="R061" n="0650b06"/>皆如律藏成文。重治轻开咸遵金口所说。</item></list></cb:div> <lb ed="X" n="0322c24"/><lb ed="R061" n="0650b07"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">纲要</cb:mulu><head>纲要</head> <pb ed="X" xml:id="X39.0709.0323a" n="0323a"/> <lb ed="X" n="0323a01"/><lb ed="R061" n="0650b08"/><list><item xml:id="itemX39p0323a0101"><anchor xml:id="nkr_note_add_0323a0101" n="0323a0101"/><anchor xml:id="beg0323a0101" n="0323a0101"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0323a0101"/>经教利生。普被诸有。或在天上龙宫。或居祇园鹫 <lb ed="X" n="0323a02"/><lb ed="R061" n="0650b09"/>岭。或在王臣舍宅。或于旷野林泉。唯观根器应缘 <lb ed="X" n="0323a03"/><lb ed="R061" n="0650b10"/>化导。凡从听者曾无遮拣。律则不尔。若于他处有 <lb ed="X" n="0323a04"/><lb ed="R061" n="0650b11"/>犯。必在僧中结戒。纵尼有漏。制亦凭僧。一则令诸 <lb ed="X" n="0323a05"/><lb ed="R061" n="0650b12"/>比丘惭愧钦遵。谨护无作。次则遮障。外人恐生讥 <lb ed="X" n="0323a06"/><lb ed="R061" n="0650b13"/>嫌不敬僧伦。是故毘尼乃<persName>佛</persName>内制。独大僧持。犹如 <lb ed="X" n="0323a07"/><lb ed="R061" n="0650b14"/>国王秘藏。匪许外臣所知。若白衣沙弥。设先览者。 <lb ed="X" n="0323a08"/><lb ed="R061" n="0650b15"/>後欲登壇。不听进具。由犯贼住。是名重难。所以戒 <lb ed="X" n="0323a09"/><lb ed="R061" n="0650b16"/>因缘经序云。天竺持律不都通视。唯诸十二法人 <lb ed="X" n="0323a10"/><lb ed="R061" n="0650b17"/>坚明之士。乃开缄縢而共相授。耶舍见嘱见诲谆 <lb ed="X" n="0323a11"/><lb ed="R061" n="0650b18"/>谆。人可使由之。不可使知。其言至切。乃自是也。<note place="inline">文</note> <lb ed="X" n="0323a12"/><lb ed="R061" n="0651a01"/>迩来義学兼讲僧律。不拣白衣沙弥。槪容坐听。虽 <lb ed="X" n="0323a13"/><lb ed="R061" n="0651a02"/>云法施。实为犯法。欺侮严制。罪将焉逃。所冀凡为 <lb ed="X" n="0323a14"/><lb ed="R061" n="0651a03"/>师承及居上座。若睹白衣沙弥。翻阅律部幷此集 <lb ed="X" n="0323a15"/><lb ed="R061" n="0651a04"/>者。当慈语教诫。使勿披览。此则自他俱利。法道可 <lb ed="X" n="0323a16"/><lb ed="R061" n="0651a05"/>昌。</item> <lb ed="X" n="0323a17"/><lb ed="R061" n="0651a06"/><item xml:id="itemX39p0323a1701"><anchor xml:id="nkr_note_add_0323a1701" n="0323a1701"/><anchor xml:id="beg0323a1701" n="0323a1701"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0323a1701"/>戒德难思。功逾众行。初因极果以为元基。净<g ref="#CB15131">邦</g>乐 <lb ed="X" n="0323a18"/><lb ed="R061" n="0651a07"/>报以为根本。险途示迷。此为良导。苦海得济。此为 <lb ed="X" n="0323a19"/><lb ed="R061" n="0651a08"/>舟航。由是贤圣所修诸<persName>佛</persName>所证。乃至人天暂乐。恶 <lb ed="X" n="0323a20"/><lb ed="R061" n="0651a09"/>道永離。无越乎戒。故我释迦<persName>世尊</persName>。始自鹿苑。终于 <lb ed="X" n="0323a21"/><lb ed="R061" n="0651a10"/>鹤树。五时所演一大藏教。多赞戒法。不特一<persName>佛</persName>推 <lb ed="X" n="0323a22"/><lb ed="R061" n="0651a11"/>重毘尼。即十方三世一切<persName>如来</persName>出现利生说法皆 <lb ed="X" n="0323a23"/><lb ed="R061" n="0651a12"/>然。若離戒修行。冀超三界。犹无足欲行。无翅欲飞。 <lb ed="X" n="0323a24"/><lb ed="R061" n="0651a13"/>无船欲渡。讵可得也。</item> <pb ed="X" xml:id="X39.0709.0323b" n="0323b"/> <lb ed="X" n="0323b01"/><lb ed="R061" n="0651a14"/><item xml:id="itemX39p0323b0101"><anchor xml:id="nkr_note_add_0323b0101" n="0323b0101"/><anchor xml:id="beg0323b0101" n="0323b0101"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0323b0101"/>戒有三种。果因互成。论得不同。據用则共。谓第一 <lb ed="X" n="0323b02"/><lb ed="R061" n="0651a15"/>波罗提木叉戒。即律仪戒。第二禅戒。即定共戒。定 <lb ed="X" n="0323b03"/><lb ed="R061" n="0651a16"/>是静摄。入定之时。自然三业调善。诸恶不起。第三 <lb ed="X" n="0323b04"/><lb ed="R061" n="0651a17"/>无漏戒。即道共戒。道是能通。发真以後自无毁犯。 <lb ed="X" n="0323b05"/><lb ed="R061" n="0651a18"/>如初果耕地。虫離四寸。是道共力。此二戒法既是 <lb ed="X" n="0323b06"/><lb ed="R061" n="0651b01"/>心上勝用。力能发戒。道定与律仪幷起。故称为共。 <lb ed="X" n="0323b07"/><lb ed="R061" n="0651b02"/>今毘尼藏正诠律仪。亦摄定道。由持净戒。禅定智 <lb ed="X" n="0323b08"/><lb ed="R061" n="0651b03"/>慧功德发生。则律仪为因。定道为果。由禅无漏力。 <lb ed="X" n="0323b09"/><lb ed="R061" n="0651b04"/>性业遮业悉得淸净。则木叉为果。定道为缘。故律 <lb ed="X" n="0323b10"/><lb ed="R061" n="0651b05"/>中令诸比丘增心增慧。萨婆多论云。此波罗提木 <lb ed="X" n="0323b11"/><lb ed="R061" n="0651b06"/>叉戒。若<persName>佛</persName>出世则有。<persName>佛</persName>不出世则无。禅无漏戒一 <lb ed="X" n="0323b12"/><lb ed="R061" n="0651b07"/>切时有。波罗提木叉戒从教而得。禅无漏戒不从 <lb ed="X" n="0323b13"/><lb ed="R061" n="0651b08"/>教得。又波罗提木叉戒<anchor xml:id="nkr_note_add_0323b1301" n="0323b1301"/><anchor xml:id="beg0323b1301" n="0323b1301"/>但<anchor xml:id="end0323b1301"/><persName>佛</persName>弟子有。禅戒外道俱 <lb ed="X" n="0323b14"/><lb ed="R061" n="0651b09"/>有。夫能维持<persName>佛</persName>法。有七众在世间。三乘道果相续 <lb ed="X" n="0323b15"/><lb ed="R061" n="0651b10"/>不断。尽以波罗提木叉而为根本。禅无漏戒不尔。 <lb ed="X" n="0323b16"/><lb ed="R061" n="0651b11"/>是故于三戒中。最为殊勝。</item> <lb ed="X" n="0323b17"/><lb ed="R061" n="0651b12"/><item xml:id="itemX39p0323b1701"><anchor xml:id="nkr_note_add_0323b1701" n="0323b1701"/><anchor xml:id="beg0323b1701" n="0323b1701"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0323b1701"/>持律者须知轻重开遮。决断疑悔。始令正法久住 <lb ed="X" n="0323b18"/><lb ed="R061" n="0651b13"/>不断。故第四分云。有五法名为持律。一知犯。二知 <lb ed="X" n="0323b19"/><lb ed="R061" n="0651b14"/>不犯。三知轻。四知重。五廣诵二部戒。又五法。四如 <lb ed="X" n="0323b20"/><lb ed="R061" n="0651b15"/>前。五廣诵毘尼。又五法。四如前。五谓住毘尼而不 <lb ed="X" n="0323b21"/><lb ed="R061" n="0651b16"/>动。又五法。四如前。五诤事起善能灭除。又善见律 <lb ed="X" n="0323b22"/><lb ed="R061" n="0651b17"/>云。律师有三法。一本毘尼藏。谓为律师者。必本于 <lb ed="X" n="0323b23"/><lb ed="R061" n="0651b18"/>毘尼。讽诵通利。句義辩习。文字不忘。然後可以教 <lb ed="X" n="0323b24"/><lb ed="R061" n="0652a01"/>授于人。所以称之为律师也。二坚持不杂。谓为律 <pb ed="X" xml:id="X39.0709.0323c" n="0323c"/> <lb ed="X" n="0323c01"/><lb ed="R061" n="0652a02"/>师者。常怀惭愧坚持法律。于毘尼藏所有文句義 <lb ed="X" n="0323c02"/><lb ed="R061" n="0652a03"/>疏。悉皆通达。若有问者。次第而答。不相杂乱。所以 <lb ed="X" n="0323c03"/><lb ed="R061" n="0652a04"/>称之为律师也。三受持不忘。谓为律师者。于毘尼 <lb ed="X" n="0323c04"/><lb ed="R061" n="0652a05"/>藏所传之师。须知次第授受之由。若<persName>佛</persName>授优波離。 <lb ed="X" n="0323c05"/><lb ed="R061" n="0652a06"/>如是次第。师师相承。乃至于今其名字或能尽知。 <lb ed="X" n="0323c06"/><lb ed="R061" n="0652a07"/>或知一二而不忘失。所以称为律师也。</item> <lb ed="X" n="0323c07"/><lb ed="R061" n="0652a08"/><item xml:id="itemX39p0323c0701"><anchor xml:id="nkr_note_add_0323c0701" n="0323c0701"/><anchor xml:id="beg0323c0701" n="0323c0701"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0323c0701"/>比丘戒相虽曰小乘。然学大乘者。未有不遵。故南 <lb ed="X" n="0323c08"/><lb ed="R061" n="0652a09"/>海寄归云。大乘小乘律捡不殊。齐制五篇。通修四 <lb ed="X" n="0323c09"/><lb ed="R061" n="0652a10"/>谛。若礼菩萨读大乘经。名之为大。不行斯事。号之 <lb ed="X" n="0323c10"/><lb ed="R061" n="0652a11"/>为小。所云大乘无过二种。一则中观。二乃瑜伽。中 <lb ed="X" n="0323c11"/><lb ed="R061" n="0652a12"/>观则俗有真空。体虚如幻。瑜伽则外无内有。事皆 <lb ed="X" n="0323c12"/><lb ed="R061" n="0652a13"/>唯识。斯幷咸遵圣教。孰是孰非。同契涅槃。何真何 <lb ed="X" n="0323c13"/><lb ed="R061" n="0652a14"/>伪。意在断烦惑济众生。岂欲廣致纷纭。重增冗结。 <lb ed="X" n="0323c14"/><lb ed="R061" n="0652a15"/>依行则俱陞彼岸。弃违则幷溺生津。西国双行。理 <lb ed="X" n="0323c15"/><lb ed="R061" n="0652a16"/>无乖竞。又云。浮囊不泄。乃是菩萨本心。勿轻小愆。 <lb ed="X" n="0323c16"/><lb ed="R061" n="0652a17"/>还成最後之唱。理合大小双修。方顺慈尊之训。防 <lb ed="X" n="0323c17"/><lb ed="R061" n="0652a18"/>小罪观大空。摄物澄心。何过之有。或恐自迷误众。 <lb ed="X" n="0323c18"/><lb ed="R061" n="0652b01"/>准教聊陈一隅。空法信是非虚。律典何因见慢。</item> <lb ed="X" n="0323c19"/><lb ed="R061" n="0652b02"/><item xml:id="itemX39p0323c1901"><anchor xml:id="nkr_note_add_0323c1901" n="0323c1901"/><anchor xml:id="beg0323c1901" n="0323c1901"/><space quantity="0"/><anchor xml:id="end0323c1901"/>今所集卷。专为初学。若为师者。切莫乐简厌繁。尽 <lb ed="X" n="0323c20"/><lb ed="R061" n="0652b03"/>阅散帙为盈。须览全藏。博究二持。庶可高树戒幢。 <lb ed="X" n="0323c21"/><lb ed="R061" n="0652b04"/>大振法铎。苟未彻谙。急欲师人。多乖圣制。律有大 <lb ed="X" n="0323c22"/><lb ed="R061" n="0652b05"/>诃。</item></list></cb:div> <lb ed="X" n="0323c23"/> <lb ed="X" n="0323c24"/> <pb ed="X" xml:id="X39.0709.0324a" n="0324a"/> <lb ed="X" n="0324a01"/> <lb ed="X" n="0324a02"/> <lb ed="X" n="0324a03"/> <lb ed="X" n="0324a04"/> <lb ed="X" n="0324a05"/><cb:docNumber>No. 709</cb:docNumber> <lb ed="X" n="0324a06"/><lb ed="R061" n="0653a01"/><cb:juan fun="open" n="1"><cb:mulu type="卷" n="1"/><cb:jhead>毘尼止持会集卷第一</cb:jhead></cb:juan> <lb ed="X" n="0324a07"/> <lb ed="X" n="0324a08"/><lb ed="R061" n="0653a02"/><byline cb:type="collector">金陵<name role="" type="person">宝华山</name>弘律沙门 读体 集</byline> <lb ed="X" n="0324a09"/><lb ed="R061" n="0653a03"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">略开七门</cb:mulu><p xml:id="pX39p0324a0901">将明斯律。依贤首宗。略开七门。一教起因缘。二藏 <lb ed="X" n="0324a10"/><lb ed="R061" n="0653a04"/>乘所摄。三教義通局。四辩定宗趣。五教所被機。六 <lb ed="X" n="0324a11"/><lb ed="R061" n="0653a05"/>总释题目。七别解戒相。所言门者。收摄无壅名之 <lb ed="X" n="0324a12"/><lb ed="R061" n="0653a06"/>为门。俾依门入解。通达无滞。凡所释義。则有所宗 <lb ed="X" n="0324a13"/><lb ed="R061" n="0653a07"/>归也。</p> <lb ed="X" n="0324a14"/><lb ed="R061" n="0653a08"/><p xml:id="pX39p0324a1401">初教起因缘者。有通有别。所言通者。谓<persName>如来</persName>唯为 <lb ed="X" n="0324a15"/><lb ed="R061" n="0653a09"/>一大事因缘。出现于世。则一代时教。总其大意。唯 <lb ed="X" n="0324a16"/><lb ed="R061" n="0653a10"/>欲众生开示悟入<persName>佛</persName>之知见。今此律者。欲令众生 <lb ed="X" n="0324a17"/><lb ed="R061" n="0653a11"/>以波罗提木叉戒。入<persName>佛</persName>知见故。故谓之通。</p> <lb ed="X" n="0324a18"/><lb ed="R061" n="0653a12"/><p xml:id="pX39p0324a1801">别则专就此律。复有十義。为教起所因。一摄取于 <lb ed="X" n="0324a19"/><lb ed="R061" n="0653a13"/>僧。二令僧欢喜。三令僧安乐。四未信者令信。五<anchor xml:id="nkr_note_add_0324a1901" n="0324a1901"/><anchor xml:id="beg0324a1901" n="0324a1901"/>已<anchor xml:id="end0324a1901"/> <lb ed="X" n="0324a20"/><lb ed="R061" n="0653a14"/>信者令增长。六难调者令调顺。七惭愧者得安乐。 <lb ed="X" n="0324a21"/><lb ed="R061" n="0653a15"/>八断现在有漏。九断未来有漏。十正法得久住。</p> <lb ed="X" n="0324a22"/><lb ed="R061" n="0653a16"/><p xml:id="pX39p0324a2201">一摄取于僧者。谓于世人众姓之内。若有笃信男 <lb ed="X" n="0324a23"/><lb ed="R061" n="0653a17"/>女等。入正法中。深生敬信。乐为苾刍。以成僧众。令 <lb ed="X" n="0324a24"/><lb ed="R061" n="0653a18"/>取僧宝果故。</p> <pb ed="X" xml:id="X39.0709.0324b" n="0324b"/> <lb ed="X" n="0324b01"/><lb ed="R061" n="0653b01"/><p xml:id="pX39p0324b0101">二令僧欢喜者<note place="inline">律摄云。为僧伽极善</note>。谓既入善说法律之中。 <lb ed="X" n="0324b02"/><lb ed="R061" n="0653b02"/>而知僧尊。坚固道志。畅悦持戒。荡涤凡情。能令善 <lb ed="X" n="0324b03"/><lb ed="R061" n="0653b03"/>法极增勝故。</p> <lb ed="X" n="0324b04"/><lb ed="R061" n="0653b04"/><p xml:id="pX39p0324b0401">三令僧安乐者。谓依禁戒淸净活命。三慧自淑。五 <lb ed="X" n="0324b05"/><lb ed="R061" n="0653b05"/>邪不干。以七法财。还信施债。德业渐增。不为施所 <lb ed="X" n="0324b06"/><lb ed="R061" n="0653b06"/>堕故。</p> <lb ed="X" n="0324b07"/><lb ed="R061" n="0653b07"/><p xml:id="pX39p0324b0701">四未信者令信者。谓持禁戒性遮淸净。四仪整肃。 <lb ed="X" n="0324b08"/><lb ed="R061" n="0653b08"/>讥诮不兴。令未信者知归<persName>佛</persName>道。使邪见辈正信发 <lb ed="X" n="0324b09"/><lb ed="R061" n="0653b09"/>生故。</p> <lb ed="X" n="0324b10"/><lb ed="R061" n="0653b10"/><p xml:id="pX39p0324b1001">五<anchor xml:id="nkr_note_add_0324b1001" n="0324b1001"/><anchor xml:id="beg0324b1001" n="0324b1001"/>已<anchor xml:id="end0324b1001"/>信者令增长者。谓严净律仪梵行可轨。如教 <lb ed="X" n="0324b11"/><lb ed="R061" n="0653b11"/>化利慈威可钦。能令久淹<persName>佛</persName>法者。景仰归从。愈增 <lb ed="X" n="0324b12"/><lb ed="R061" n="0653b12"/>净信故。</p> <lb ed="X" n="0324b13"/><lb ed="R061" n="0653b13"/><p xml:id="pX39p0324b1301">六难调者令调顺者<note place="inline">律摄云。为折伏恶人</note>。谓有一类名字比 <lb ed="X" n="0324b14"/><lb ed="R061" n="0653b14"/>丘。及一类虽具信心烦恼业习强者。今以轻重律 <lb ed="X" n="0324b15"/><lb ed="R061" n="0653b15"/>仪谏治调伏。令知自责随顺众僧故。</p> <lb ed="X" n="0324b16"/><lb ed="R061" n="0653b16"/><p xml:id="pX39p0324b1601">七惭愧者得安乐者。谓淸净律仪调难调者令知 <lb ed="X" n="0324b17"/><lb ed="R061" n="0653b17"/>足。惭愧乐持戒僧。一界六和。身心无扰。得适悦进 <lb ed="X" n="0324b18"/><lb ed="R061" n="0653b18"/>道故。</p> <lb ed="X" n="0324b19"/><lb ed="R061" n="0654a01"/><p xml:id="pX39p0324b1901">八断现在有漏者。谓诸恶发业。皆由润生。今以净 <lb ed="X" n="0324b20"/><lb ed="R061" n="0654a02"/>戒防止功用。能违现行。漧枯业种。不起烦恼。断除 <lb ed="X" n="0324b21"/><lb ed="R061" n="0654a03"/>苦因故。</p> <lb ed="X" n="0324b22"/><lb ed="R061" n="0654a04"/><p xml:id="pX39p0324b2201">九断未来有漏者。谓依净戒定慧发生。心无染汚。 <lb ed="X" n="0324b23"/><lb ed="R061" n="0654a05"/>永断漏种。不受後有。得证僧宝果故。</p> <lb ed="X" n="0324b24"/><lb ed="R061" n="0654a06"/><p xml:id="pX39p0324b2401">十令正法久住者。谓令淸净僧宝种姓。相续不息。 <pb ed="X" xml:id="X39.0709.0324c" n="0324c"/> <lb ed="X" n="0324c01"/><lb ed="R061" n="0654a07"/>如法宣说。廣利人天。辗转相教。正法得以久住故。 <lb ed="X" n="0324c02"/><lb ed="R061" n="0654a08"/>以上别中十義。皆准律摄释者。是为此教结制之 <lb ed="X" n="0324c03"/><lb ed="R061" n="0654a09"/>因。</p><p xml:id="pX39p0324c0302" cb:place="inline">萨婆多云。<persName>如来</persName>以此十義结戒者。顺此十利 <lb ed="X" n="0324c04"/><lb ed="R061" n="0654a10"/>功德。得此十利功德。若持一戒。将来得一戒果报。 <lb ed="X" n="0324c05"/><lb ed="R061" n="0654a11"/>兼得十利果报。如是一切戒当分别尔。非一切通 <lb ed="X" n="0324c06"/><lb ed="R061" n="0654a12"/>得此十利功德也。初明教起因缘竟。</p> <lb ed="X" n="0324c07"/><lb ed="R061" n="0654a13"/><p xml:id="pX39p0324c0701">二藏乘所摄者。<anchor xml:id="nkr_note_add_0324c0701" n="0324c0701"/><anchor xml:id="beg0324c0701" n="0324c0701"/>已<anchor xml:id="end0324c0701"/>知此戒有如是因。未审藏乘之 <lb ed="X" n="0324c08"/><lb ed="R061" n="0654a14"/>中各何属摄。先明藏摄。次明乘摄。</p> <lb ed="X" n="0324c09"/><lb ed="R061" n="0654a15"/><p xml:id="pX39p0324c0901">先明藏摄者有二。一三藏。二二藏。且初三藏者。</p> <lb ed="X" n="0324c10"/><lb ed="R061" n="0654a16"/><p xml:id="pX39p0324c1001">一修多罗。或云修妒路。亦名素<anchor xml:id="nkr_note_add_0324c1001" n="0324c1001"/><anchor xml:id="beg0324c1001" n="0324c1001"/>呾<anchor xml:id="end0324c1001"/>缆。此翻契经。契 <lb ed="X" n="0324c11"/><lb ed="R061" n="0654a17"/>者契理契機。经者以贯摄为義。贯谓贯穿所应知 <lb ed="X" n="0324c12"/><lb ed="R061" n="0654a18"/>義。摄谓摄持所化之機。故此教于三学中。所诠定 <lb ed="X" n="0324c13"/><lb ed="R061" n="0654b01"/>学。</p><p xml:id="pX39p0324c1302" cb:place="inline">二毘奈耶。此翻调伏。谓调练三业。治伏过非。 <lb ed="X" n="0324c14"/><lb ed="R061" n="0654b02"/>亦名毘奈耶。鼻翻去。奈耶翻真。去若干非而就真。 <lb ed="X" n="0324c15"/><lb ed="R061" n="0654b03"/>故曰真也。降伏此心息此心忍不起。故曰真也。降 <lb ed="X" n="0324c16"/><lb ed="R061" n="0654b04"/>伏戒也。息定也。忍智也。亦名毘尼。翻灭。又云调御。 <lb ed="X" n="0324c17"/><lb ed="R061" n="0654b05"/>使心行调善也。此教于三学中。所诠戒学。</p><p xml:id="pX39p0324c1717" cb:place="inline">三阿 <lb ed="X" n="0324c18"/><lb ed="R061" n="0654b06"/>毘达摩。旧云阿毘昙。讹也。阿毘是对義。达摩法義。 <lb ed="X" n="0324c19"/><lb ed="R061" n="0654b07"/>合言对法。谓能对者是妙慧。通漏无漏。所对者是 <lb ed="X" n="0324c20"/><lb ed="R061" n="0654b08"/>法。通世出世法。此慧对向涅槃法。复能对观了四 <lb ed="X" n="0324c21"/><lb ed="R061" n="0654b09"/>谛法。法之所对。故名对法。此教于三学中。所诠慧 <lb ed="X" n="0324c22"/><lb ed="R061" n="0654b10"/>学。</p><p xml:id="pX39p0324c2202" cb:place="inline">梵语比咤。此云藏。即包含摄持之義。非藏无 <lb ed="X" n="0324c23"/><lb ed="R061" n="0654b11"/>以积钱财。非藏无以蕴文義。故上三典皆名曰藏。 <lb ed="X" n="0324c24"/><lb ed="R061" n="0654b12"/>今此戒者。正属毘奈耶藏。非如他经分摄故。</p> <pb ed="X" xml:id="X39.0709.0325a" n="0325a"/> <lb ed="X" n="0325a01"/><lb ed="R061" n="0654b13"/><p xml:id="pX39p0325a0101">二藏者。一菩萨藏。二声闻藏。不列缘觉者。摄归声 <lb ed="X" n="0325a02"/><lb ed="R061" n="0654b14"/>闻故。今此戒者。正属声闻藏。亦分摄菩萨藏。盖声 <lb ed="X" n="0325a03"/><lb ed="R061" n="0654b15"/>闻人未发大心。容可不学菩萨戒。而菩萨人未有 <lb ed="X" n="0325a04"/><lb ed="R061" n="0654b16"/>不学声闻戒故。</p> <lb ed="X" n="0325a05"/><lb ed="R061" n="0654b17"/><p xml:id="pX39p0325a0501">次明乘摄者。乘有五乘。一人。二天。三声闻。四缘觉。 <lb ed="X" n="0325a06"/><lb ed="R061" n="0654b18"/>五菩萨。乘者运载为義。通教理行果。谓依教解理。 <lb ed="X" n="0325a07"/><lb ed="R061" n="0655a01"/>依理起行。依行证果。行果正运。教理助运。五皆名 <lb ed="X" n="0325a08"/><lb ed="R061" n="0655a02"/>乘。由力有大小。载有远近。故分为五。</p><p xml:id="pX39p0325a0815" cb:place="inline">一人乘者。 <lb ed="X" n="0325a09"/><lb ed="R061" n="0655a03"/>涅槃经云。多思虑故名人。杂心论云。意寂静故名 <lb ed="X" n="0325a10"/><lb ed="R061" n="0655a04"/>人。谓受三皈五戒。修下品十善。运载众生。越于三 <lb ed="X" n="0325a11"/><lb ed="R061" n="0655a05"/>途。生于人道。其犹小艇纔过溪<g ref="#CB00589">涧</g>。</p><p xml:id="pX39p0325a1114" cb:place="inline">二天乘者。俱 <lb ed="X" n="0325a12"/><lb ed="R061" n="0655a06"/>舍论云。光洁自在神用名天。谓受持三皈五戒。修 <lb ed="X" n="0325a13"/><lb ed="R061" n="0655a07"/>中品十善。非定相应。运载众生。越于四洲。生欲界 <lb ed="X" n="0325a14"/><lb ed="R061" n="0655a08"/>天。与四禅定相应。生色界天。与四空定相应。生无 <lb ed="X" n="0325a15"/><lb ed="R061" n="0655a09"/>色界天。犹如小船越于江河。</p><p xml:id="pX39p0325a1512" cb:place="inline">三声闻乘者。声谓 <lb ed="X" n="0325a16"/><lb ed="R061" n="0655a10"/><persName>佛</persName>音声。闻谓耳根发识。听闻<persName>佛</persName>声四谛之法。故名 <lb ed="X" n="0325a17"/><lb ed="R061" n="0655a11"/>声闻。</p><p xml:id="pX39p0325a1703" cb:place="inline">四缘觉乘者。以慧觉了十二因缘之法。亦 <lb ed="X" n="0325a18"/><lb ed="R061" n="0655a12"/>名独觉。谓出无<persName>佛</persName>世。虽不禀至教。自悟无生。故名 <lb ed="X" n="0325a19"/><lb ed="R061" n="0655a13"/>独觉。修四谛十二因缘法门。皆能运载众生。越于 <lb ed="X" n="0325a20"/><lb ed="R061" n="0655a14"/>三界。到有馀涅槃。成阿罗汉及辟支<persName>佛</persName>。皆如大船 <lb ed="X" n="0325a21"/><lb ed="R061" n="0655a15"/>越大江河。</p><p xml:id="pX39p0325a2105" cb:place="inline">五菩萨乘者。梵语具云菩提萨埵。菩 <lb ed="X" n="0325a22"/><lb ed="R061" n="0655a16"/>提觉義。萨埵有情義。合言觉有情。以悲智为本。修 <lb ed="X" n="0325a23"/><lb ed="R061" n="0655a17"/>六度法门。运载众生。越于三界三乘之境。至无上 <lb ed="X" n="0325a24"/><lb ed="R061" n="0655a18"/>菩提大般涅槃之彼岸。如乘大舶越于大海。今此 <pb ed="X" xml:id="X39.0709.0325b" n="0325b"/> <lb ed="X" n="0325b01"/><lb ed="R061" n="0655b01"/>戒者。正摄声闻乘。非馀乘所摄。二明藏乘所摄竟。</p> <lb ed="X" n="0325b02"/><lb ed="R061" n="0655b02"/><p xml:id="pX39p0325b0201">三教義通局者。<anchor xml:id="nkr_note_add_0325b0201" n="0325b0201"/><anchor xml:id="beg0325b0201" n="0325b0201"/>已<anchor xml:id="end0325b0201"/>知藏乘所摄如是。未审教義当 <lb ed="X" n="0325b03"/><lb ed="R061" n="0655b03"/>复云何。其中分二。初约教局论。次推義通论。</p> <lb ed="X" n="0325b04"/><lb ed="R061" n="0655b04"/><p xml:id="pX39p0325b0401">初约教局论者。<persName>世尊</persName>一大时教。有称性随機权实 <lb ed="X" n="0325b05"/><lb ed="R061" n="0655b05"/>开会。方便演说。義各浅深。今依贤首所判。不出五 <lb ed="X" n="0325b06"/><lb ed="R061" n="0655b06"/>教。</p><p xml:id="pX39p0325b0602" cb:place="inline">一小教。此教以随機故。但说人空。不说法空。 <lb ed="X" n="0325b07"/><lb ed="R061" n="0655b07"/>纵说法空。亦不明了。<anchor xml:id="nkr_note_add_0325b0701" n="0325b0701"/><anchor xml:id="beg0325b0701" n="0325b0701"/>但<anchor xml:id="end0325b0701"/>依六识三毒。建立染净根 <lb ed="X" n="0325b08"/><lb ed="R061" n="0655b08"/>本。唯论声闻乘故。名为小教。</p><p xml:id="pX39p0325b0812" cb:place="inline">二始教。由第二时。 <lb ed="X" n="0325b09"/><lb ed="R061" n="0655b09"/>但明于空。未尽大乘法理故。名之为始。第三时定 <lb ed="X" n="0325b10"/><lb ed="R061" n="0655b10"/>说三乘。不言定性声闻无性阐提成<persName>佛</persName>故。亦名分 <lb ed="X" n="0325b11"/><lb ed="R061" n="0655b11"/>教。于中廣说法相。少说法性。所说法性亦是相数。 <lb ed="X" n="0325b12"/><lb ed="R061" n="0655b12"/>是大乘之初门。故曰始教。</p><p xml:id="pX39p0325b1211" cb:place="inline">三终教。言定性声闻 <lb ed="X" n="0325b13"/><lb ed="R061" n="0655b13"/>无性阐提悉当成<persName>佛</persName>。方尽大乘至极之说。名之为 <lb ed="X" n="0325b14"/><lb ed="R061" n="0655b14"/>终。以称实理。亦名为实。于中少说法相。多说法性。 <lb ed="X" n="0325b15"/><lb ed="R061" n="0655b15"/>虽说法相。亦会归性。是大乘终极。名为终教。</p><p xml:id="pX39p0325b1518" cb:place="inline">四 <lb ed="X" n="0325b16"/><lb ed="R061" n="0655b16"/>顿教。此教明一念不生。即名为<persName>佛</persName>。不依地位渐次 <lb ed="X" n="0325b17"/><lb ed="R061" n="0655b17"/>而说。名之为顿。于中不说法相。唯明真性。一切所 <lb ed="X" n="0325b18"/><lb ed="R061" n="0655b18"/>有唯是妄想。一切法界唯是绝言。名为顿教。</p><p xml:id="pX39p0325b1818" cb:place="inline">五 <lb ed="X" n="0325b19"/><lb ed="R061" n="0656a01"/>圆教。此教所说唯是无尽法界。性海圆融。刹尘无 <lb ed="X" n="0325b20"/><lb ed="R061" n="0656a02"/>碍。即花严所谈。名为圆教。今此戒相正为众生痴 <lb ed="X" n="0325b21"/><lb ed="R061" n="0656a03"/>所覆故。遂起贪嗔邪见十使萦缠。汩没四流。陞沉 <lb ed="X" n="0325b22"/><lb ed="R061" n="0656a04"/>九地。是以六识三毒为染根本。故<persName>如来</persName>愍此。为制 <lb ed="X" n="0325b23"/><lb ed="R061" n="0656a05"/>毘尼。令治伏三毒。防护七支。修生空观。断分别俱 <lb ed="X" n="0325b24"/><lb ed="R061" n="0656a06"/>生二种我执。超越三界。证阿罗汉果。是为六识反 <pb ed="X" xml:id="X39.0709.0325c" n="0325c"/> <lb ed="X" n="0325c01"/><lb ed="R061" n="0656a07"/>染而为净根本。義属小教。正阿含摄。非馀四教。故 <lb ed="X" n="0325c02"/><lb ed="R061" n="0656a08"/>曰局也。</p> <lb ed="X" n="0325c03"/><lb ed="R061" n="0656a09"/><p xml:id="pX39p0325c0301">次推義通论者。谓此戒相虽曰小教。若以義推。则 <lb ed="X" n="0325c04"/><lb ed="R061" n="0656a10"/>通乎圆。故法花玄義云。开粗者毘尼学即大乘学 <lb ed="X" n="0325c05"/><lb ed="R061" n="0656a11"/>式叉。式叉即大乘第一義光。非靑黄赤白。三皈五 <lb ed="X" n="0325c06"/><lb ed="R061" n="0656a12"/>戒十善二百五十皆是摩诃衍。岂有粗戒隔于妙 <lb ed="X" n="0325c07"/><lb ed="R061" n="0656a13"/>戒。戒既即妙。人亦复然。汝实我子。即此義也。<note place="inline">文</note>盖 <lb ed="X" n="0325c08"/><lb ed="R061" n="0656a14"/>圆人受法。无法不圆。一色一香无非中道。低头合 <lb ed="X" n="0325c09"/><lb ed="R061" n="0656a15"/>掌悉是道场。孰曰戒相而非圆顿。且<persName>如来</persName>化缘事 <lb ed="X" n="0325c10"/><lb ed="R061" n="0656a16"/>毕。仍遗教云。汝诸比丘于我灭後。当尊重珍敬波 <lb ed="X" n="0325c11"/><lb ed="R061" n="0656a17"/>罗提木叉。如暗遇明。贫人得宝。当知此戒则是汝 <lb ed="X" n="0325c12"/><lb ed="R061" n="0656a18"/>等大师。若我住世。无异此也。斯乃开显之後。顾命 <lb ed="X" n="0325c13"/><lb ed="R061" n="0656b01"/>之言。必局小教。岂其然乎。三明教義通局竟。</p> <lb ed="X" n="0325c14"/><lb ed="R061" n="0656b02"/><p xml:id="pX39p0325c1401">四辩定宗趣者。<anchor xml:id="nkr_note_add_0325c1401" n="0325c1401"/><anchor xml:id="beg0325c1401" n="0325c1401"/>已<anchor xml:id="end0325c1401"/>知教義通局如斯。未审宗趣当 <lb ed="X" n="0325c15"/><lb ed="R061" n="0656b03"/>何所取。宗者言之所尙曰宗。趣者宗之所归曰趣。 <lb ed="X" n="0325c16"/><lb ed="R061" n="0656b04"/>亦有总别。</p> <lb ed="X" n="0325c17"/><lb ed="R061" n="0656b05"/><p xml:id="pX39p0325c1701">总则此毘尼教。以反染成净止作为宗。以尽诸有 <lb ed="X" n="0325c18"/><lb ed="R061" n="0656b06"/>漏解脱为趣。按萨婆多论云。比丘二百五十戒。一 <lb ed="X" n="0325c19"/><lb ed="R061" n="0656b07"/>切众生上各得七戒。以義分别有二十一戒。如一 <lb ed="X" n="0325c20"/><lb ed="R061" n="0656b08"/>众生上起身口七恶。凡起此恶。以三因缘。一以贪 <lb ed="X" n="0325c21"/><lb ed="R061" n="0656b09"/>故起。二以嗔故起。三以痴故起。此三恶三七二十 <lb ed="X" n="0325c22"/><lb ed="R061" n="0656b10"/>一恶。反恶心得戒。一众生上得二十一戒色。一切 <lb ed="X" n="0325c23"/><lb ed="R061" n="0656b11"/>众生亦复如是。有五种子中。破一粒麦。损一粒粟。 <lb ed="X" n="0325c24"/><lb ed="R061" n="0656b12"/>断一根果。摘一枝葉。随所断所破各得一罪。随得 <pb ed="X" xml:id="X39.0709.0326a" n="0326a"/> <lb ed="X" n="0326a01"/><lb ed="R061" n="0656b13"/>罪处。反罪得戒。得尔所戒。本受戒时。不杀一切草 <lb ed="X" n="0326a02"/><lb ed="R061" n="0656b14"/>木。一切草木上尽得戒色。如不掘地。一微尘上得 <lb ed="X" n="0326a03"/><lb ed="R061" n="0656b15"/>一戒色。三千大千世界下至金刚地际。一一微尘 <lb ed="X" n="0326a04"/><lb ed="R061" n="0656b16"/>上得一戒色。如是二百五十戒中。若众生非众生 <lb ed="X" n="0326a05"/><lb ed="R061" n="0656b17"/>类上得戒多少。以義而推。可以类解。<note place="inline">文</note>若非遵制 <lb ed="X" n="0326a06"/><lb ed="R061" n="0656b18"/>防止。则不能增定慧净诸有漏。若非如律作办。则 <lb ed="X" n="0326a07"/><lb ed="R061" n="0657a01"/>不能反恶业而成净戒。故漏尽解脱即获果证。是 <lb ed="X" n="0326a08"/><lb ed="R061" n="0657a02"/>故反染止作。漏尽解脱。正是今教中所崇所尊所 <lb ed="X" n="0326a09"/><lb ed="R061" n="0657a03"/>主之宗趣也。</p> <lb ed="X" n="0326a10"/><lb ed="R061" n="0657a04"/><p xml:id="pX39p0326a1001">别则互擧。若擧法为宗。令得人为趣。谓律藏所诠。 <lb ed="X" n="0326a11"/><lb ed="R061" n="0657a05"/>虽意皆明了。须待比丘信敬躬行以辩深義。是其 <lb ed="X" n="0326a12"/><lb ed="R061" n="0657a06"/>所趣。若擧人为宗。令知法为趣。谓具信登壇。虽名 <lb ed="X" n="0326a13"/><lb ed="R061" n="0657a07"/>为僧宝。须当精穷五篇。微究二持。知其所归。四辩 <lb ed="X" n="0326a14"/><lb ed="R061" n="0657a08"/>定宗趣竟。</p> <lb ed="X" n="0326a15"/><lb ed="R061" n="0657a09"/><p xml:id="pX39p0326a1501">五教所被機者。宗趣既辩。<anchor xml:id="nkr_note_add_0326a1501" n="0326a1501"/><anchor xml:id="beg0326a1501" n="0326a1501"/>已<anchor xml:id="end0326a1501"/>知所归。未审此教所 <lb ed="X" n="0326a16"/><lb ed="R061" n="0657a10"/>被何機。是故再明教所被機。教乃圣人被下之言。 <lb ed="X" n="0326a17"/><lb ed="R061" n="0657a11"/>機是依教修行之士。教分有五。準前所明。機别有 <lb ed="X" n="0326a18"/><lb ed="R061" n="0657a12"/>三。谓上中下。而于教中复分为二。一是化教。二是 <lb ed="X" n="0326a19"/><lb ed="R061" n="0657a13"/>制教。化教者。谓开化指示权实性相善恶因果。化 <lb ed="X" n="0326a20"/><lb ed="R061" n="0657a14"/>导之機通在家出家。今此毘尼非彼化教。唯是制 <lb ed="X" n="0326a21"/><lb ed="R061" n="0657a15"/>教。制约行业。制善令行。制恶令断。示持犯相。明诸 <lb ed="X" n="0326a22"/><lb ed="R061" n="0657a16"/>学处。所被之機不通在家。独制僧徒。正被中下之 <lb ed="X" n="0326a23"/><lb ed="R061" n="0657a17"/>機。亦可兼于上者。故今分三。一正被。二随被。三渐 <lb ed="X" n="0326a24"/><lb ed="R061" n="0657a18"/>被。</p><p xml:id="pX39p0326a2402" cb:place="inline">一正被者。毘尼总收二部。一制比丘僧。二制 <pb ed="X" xml:id="X39.0709.0326b" n="0326b"/> <lb ed="X" n="0326b01"/><lb ed="R061" n="0657b01"/>比丘尼僧。比丘僧始自<name role="" type="person">须提那</name>子以降。具足二百 <lb ed="X" n="0326b02"/><lb ed="R061" n="0657b02"/>五十禁章。比丘尼僧缘从憍昙弥八敬以来。三百 <lb ed="X" n="0326b03"/><lb ed="R061" n="0657b03"/>四十八戒渐备。其僧部中摄尼。而尼部中摄僧。间 <lb ed="X" n="0326b04"/><lb ed="R061" n="0657b04"/>有同制别学同制同学。盖由僧尼性习各殊故。<persName>佛</persName> <lb ed="X" n="0326b05"/><lb ed="R061" n="0657b05"/>于正被中复异也。</p><p xml:id="pX39p0326b0508" cb:place="inline">二随被者。式叉摩那。沙弥。沙 <lb ed="X" n="0326b06"/><lb ed="R061" n="0657b06"/>弥尼。此三虽曰小众。居必依随二僧。食随僧分。法 <lb ed="X" n="0326b07"/><lb ed="R061" n="0657b07"/>随僧学。是故二僧戒内于後俱随有制。<anchor xml:id="nkr_note_add_0326b0701" n="0326b0701"/><anchor xml:id="beg0326b0701" n="0326b0701"/>但<anchor xml:id="end0326b0701"/>令知恶 <lb ed="X" n="0326b08"/><lb ed="R061" n="0657b08"/>莫作。是制当遵。若犯轻重条章。通云一突吉罗。仍 <lb ed="X" n="0326b09"/><lb ed="R061" n="0657b09"/>有摈忏故误不同。名之小三众随律威仪。所谓兼 <lb ed="X" n="0326b10"/><lb ed="R061" n="0657b10"/>制。今故为随被也。</p><p xml:id="pX39p0326b1008" cb:place="inline">三渐被者。渐谓渐次。若有上 <lb ed="X" n="0326b11"/><lb ed="R061" n="0657b11"/>根禀戒機。非中下。本为志求<persName>佛</persName>果。不似耽乐寂灭。 <lb ed="X" n="0326b12"/><lb ed="R061" n="0657b12"/>由遵圣制。楷定律规。不躐僧宝。以故先秉息慈。次 <lb ed="X" n="0326b13"/><lb ed="R061" n="0657b13"/>入僧数。然後方圆菩萨三聚净戒。是知声闻身戒 <lb ed="X" n="0326b14"/><lb ed="R061" n="0657b14"/>即菩萨心戒之基。菩萨心戒即声闻身戒之本。未 <lb ed="X" n="0326b15"/><lb ed="R061" n="0657b15"/>有身戒不净。而欲心戒淸净者也。所以圆通会上 <lb ed="X" n="0326b16"/><lb ed="R061" n="0657b16"/>波離尊者云。我以执身。身得自在。次第执心。心得 <lb ed="X" n="0326b17"/><lb ed="R061" n="0657b17"/>通达。然後身心一切通达。得证圆通故。今以上根 <lb ed="X" n="0326b18"/><lb ed="R061" n="0657b18"/>次第禀戒。而摄渐被中也。五明教所被機竟。</p> <lb ed="X" n="0326b19"/><lb ed="R061" n="0658a01"/><p xml:id="pX39p0326b1901">六总释题目者。前五義门<anchor xml:id="nkr_note_add_0326b1901" n="0326b1901"/><anchor xml:id="beg0326b1901" n="0326b1901"/>已<anchor xml:id="end0326b1901"/>知。今当释题。就中分 <lb ed="X" n="0326b20"/><lb ed="R061" n="0658a02"/>四。初出律藏源流。二明五部所弘。三释四分戒本。 <lb ed="X" n="0326b21"/><lb ed="R061" n="0658a03"/>四释止持会集。</p> <lb ed="X" n="0326b22"/><lb ed="R061" n="0658a04"/><p xml:id="pX39p0326b2201">初出律藏源流者。审夫娑罗唱灭之後。豐德结集 <lb ed="X" n="0326b23"/><lb ed="R061" n="0658a05"/>之初。五百漏尽比丘僧。同于㮿钵罗窟内。大迦葉 <lb ed="X" n="0326b24"/><lb ed="R061" n="0658a06"/>白僧问法。优波罗依制读宣。诵<persName>如来</persName>言词满八十。 <pb ed="X" xml:id="X39.0709.0326c" n="0326c"/> <lb ed="X" n="0326c01"/><lb ed="R061" n="0658a07"/>因而号曰八十诵律。原无众部之殊。其分张众部 <lb ed="X" n="0326c02"/><lb ed="R061" n="0658a08"/>者。盖自恶王灭法之後。复有善王。重兴<persName>佛</persName>教。群黨 <lb ed="X" n="0326c03"/><lb ed="R061" n="0658a09"/>互争。故分二部。从二部中复分十八。久後流传。唯 <lb ed="X" n="0326c04"/><lb ed="R061" n="0658a10"/>馀五部。此则八十诵律是为鼻祖。二部为支分。十 <lb ed="X" n="0326c05"/><lb ed="R061" n="0658a11"/>八五部是其派衍也。按舍利弗问经云。云何<persName>世尊</persName> <lb ed="X" n="0326c06"/><lb ed="R061" n="0658a12"/>为诸比丘所说戒律。或开或遮。後世比丘比丘尼 <lb ed="X" n="0326c07"/><lb ed="R061" n="0658a13"/>等云何奉持。<persName>佛</persName>言。如我言者。是名随时。在此时中 <lb ed="X" n="0326c08"/><lb ed="R061" n="0658a14"/>应行此语。在彼时中应行彼语。我寻泥洹。大迦葉 <lb ed="X" n="0326c09"/><lb ed="R061" n="0658a15"/>等当为分别。为比丘比丘尼等大作依止。如我无 <lb ed="X" n="0326c10"/><lb ed="R061" n="0658a16"/>异<note place="inline">此悬记迦葉五百结集也</note>。又云。後有孔<g ref="#CB15179">雀</g>输柯王孙。名弗沙 <lb ed="X" n="0326c11"/><lb ed="R061" n="0658a17"/>蜜多罗。灭我法教。害我僧徒。弥勒菩萨以神通力 <lb ed="X" n="0326c12"/><lb ed="R061" n="0658a18"/>接我经律。上<name role="" type="person">兜率天</name>。得虫行神捧山。压王及四兵 <lb ed="X" n="0326c13"/><lb ed="R061" n="0658b01"/>众。王种四兵一时灭尽。後有王出。性甚良善。弥勒 <lb ed="X" n="0326c14"/><lb ed="R061" n="0658b02"/>菩萨化作三百童子。下于人间以求<persName>佛</persName>道。从五百 <lb ed="X" n="0326c15"/><lb ed="R061" n="0658b03"/>罗汉咨受法教。罗汉上天接取经律。还于人间国 <lb ed="X" n="0326c16"/><lb ed="R061" n="0658b04"/>土。男女复共出家。比丘比丘尼还复滋繁。时诸比 <lb ed="X" n="0326c17"/><lb ed="R061" n="0658b05"/>丘好于名闻。极力诤论。抄治我律。开张增廣。互相 <lb ed="X" n="0326c18"/><lb ed="R061" n="0658b06"/>是非。求王判决。王集二部。行黑白筹<note place="inline">此乃息诤之法</note>。若要 <lb ed="X" n="0326c19"/><lb ed="R061" n="0658b07"/>旧者可取黑筹。若要新者可取白筹。时取黑者多。 <lb ed="X" n="0326c20"/><lb ed="R061" n="0658b08"/>白者少。王以皆是<persName>佛</persName>说好乐不同。不得共处。学旧 <lb ed="X" n="0326c21"/><lb ed="R061" n="0658b09"/>者多。从以为名为摩诃僧祇也。学新者少。而是上 <lb ed="X" n="0326c22"/><lb ed="R061" n="0658b10"/>座。从上座为名。为他俾罗也<note place="inline">此悬记律分二部也</note>。又文殊问 <lb ed="X" n="0326c23"/><lb ed="R061" n="0658b11"/>经云。<persName>世尊</persName>入涅槃後。未来弟子云何诸部份别。云 <lb ed="X" n="0326c24"/><lb ed="R061" n="0658b12"/>何根本部。<persName>佛</persName>言。未来我弟子有二十部。能令诸法 <pb ed="X" xml:id="X39.0709.0327a" n="0327a"/> <lb ed="X" n="0327a01"/><lb ed="R061" n="0658b13"/>住二十部者。幷得四果。三藏平等无下中上。譬如 <lb ed="X" n="0327a02"/><lb ed="R061" n="0658b14"/>海水味无有异。如人有二十子真实。<persName>如来</persName>所说文 <lb ed="X" n="0327a03"/><lb ed="R061" n="0658b15"/>殊师利根本二部从大乘出。从般若波罗蜜出。初 <lb ed="X" n="0327a04"/><lb ed="R061" n="0658b16"/>二部者。一摩诃僧祇<note place="inline">此言大众。老少同会共集律部也</note>。二体毘履 <lb ed="X" n="0327a05"/><lb ed="R061" n="0658b17"/><note place="inline">此言老宿。唯老宿人同会共出律部也</note>。我入涅槃後一百岁。此二部 <lb ed="X" n="0327a06"/><lb ed="R061" n="0658b18"/>当起。从摩诃僧祇出七部。于此百岁内出一部。名 <lb ed="X" n="0327a07"/><lb ed="R061" n="0659a01"/>执一语言<note place="inline">所执与僧祇同故云一也</note>。于百岁内。从执一语言部 <lb ed="X" n="0327a08"/><lb ed="R061" n="0659a02"/>复出一部。名出世间语言<note place="inline">称赞辞也</note>。于百岁内。从出世 <lb ed="X" n="0327a09"/><lb ed="R061" n="0659a03"/>间语言出一部。名高拘梨柯<note place="inline">是出律主也</note>。于百岁内。从 <lb ed="X" n="0327a10"/><lb ed="R061" n="0659a04"/>高拘梨柯出一部。名多闻<note place="inline">出律主有多闻智也</note>。于百岁内。从 <lb ed="X" n="0327a11"/><lb ed="R061" n="0659a05"/>多闻出一部。名只底舸<note place="inline">此山名出律主居之</note>。于百岁内。从只 <lb ed="X" n="0327a12"/><lb ed="R061" n="0659a06"/>底舸出一部。名东山<note place="inline">亦律主居也</note>。于百岁内。从东山出 <lb ed="X" n="0327a13"/><lb ed="R061" n="0659a07"/>一部。名北山<note place="inline">亦律主居也</note>。此谓从摩诃僧祇部出于七 <lb ed="X" n="0327a14"/><lb ed="R061" n="0659a08"/>部。及本僧只是为八部。于百岁内。从体毘履部出 <lb ed="X" n="0327a15"/><lb ed="R061" n="0659a09"/>十一部。于百岁内出一部。名一切语言<note place="inline">律主执三世有。故一 <lb ed="X" n="0327a16"/><lb ed="R061" n="0659a10"/>切可措语言也。此即五部中之萨婆多部</note>。于百岁内。从一切语言出一 <lb ed="X" n="0327a17"/><lb ed="R061" n="0659a11"/>部。名雪山<note place="inline">亦律主居也</note>。于百岁内。从雪山出一部。名犊 <lb ed="X" n="0327a18"/><lb ed="R061" n="0659a12"/>子<note place="inline">律主姓也。此即五部中之婆蹉富罗部</note>于百岁内。从犊子出一部。 <lb ed="X" n="0327a19"/><lb ed="R061" n="0659a13"/>名法勝<note place="inline">律主名也</note>。于百岁内。从法勝出一部。名贤<note place="inline">律主名也</note>。 <lb ed="X" n="0327a20"/><lb ed="R061" n="0659a14"/>于百岁内。从贤部出一部。名一切所贵<note place="inline">律主为通人所重也</note>。 <lb ed="X" n="0327a21"/><lb ed="R061" n="0659a15"/>于百岁内。从一切所贵出一部。名芿山<note place="inline">律主居也</note>。于百 <lb ed="X" n="0327a22"/><lb ed="R061" n="0659a16"/>岁内。从芿山出一部。名大不可弃<note place="inline">律主初生。母弃之于井。父追寻 <lb ed="X" n="0327a23"/><lb ed="R061" n="0659a17"/>之。虽坠不死。故云不可弃。又名能射。此即五部中之弥沙塞部</note>。于百岁内。从大不 <lb ed="X" n="0327a24"/><lb ed="R061" n="0659a18"/>可弃出一部。名法护<note place="inline">律主名也。此即五部中之昙无德部</note>。于百岁内。 <pb ed="X" xml:id="X39.0709.0327b" n="0327b"/> <lb ed="X" n="0327b01"/><lb ed="R061" n="0659b01"/>从法护出一部。名迦葉比<note place="inline">律主姓也。此即五部中之迦葉维部</note>。于百 <lb ed="X" n="0327b02"/><lb ed="R061" n="0659b02"/>岁内。从迦葉比出一部。名修妒路句<note place="inline">律主执修妒路義也</note>。此 <lb ed="X" n="0327b03"/><lb ed="R061" n="0659b03"/>谓体毘履部出十一部。及体毘履成十二部。<persName>佛</persName>说 <lb ed="X" n="0327b04"/><lb ed="R061" n="0659b04"/>此祗夜。摩诃僧祇部。分别出有七。体毘履十一。是 <lb ed="X" n="0327b05"/><lb ed="R061" n="0659b05"/>谓二十部。十八及本二。悉从大乘出。无是亦无非。 <lb ed="X" n="0327b06"/><lb ed="R061" n="0659b06"/>我说未来起<note place="inline">此上经文乃悬记从二部中复分十八部也。偈中言无是亦无非者。准 <lb ed="X" n="0327b07"/><lb ed="R061" n="0659b07"/>花严会玄记云。谓以随情执故无是。四谛等更无异说故无非。或但各自言是。岂名实是。故云无是。各互 <lb ed="X" n="0327b08"/><lb ed="R061" n="0659b08"/>非他。岂名实非。故云无非。又既皆从大乘出。何有是非。或可依之修行。无不获益。故云无是亦无非也</note>。 <lb ed="X" n="0327b09"/><lb ed="R061" n="0659b09"/>又南海寄归传云。诸部流派生起不同。西国相承 <lb ed="X" n="0327b10"/><lb ed="R061" n="0659b10"/>大纲唯四。一圣大众部。分出七部。二圣上座部。分 <lb ed="X" n="0327b11"/><lb ed="R061" n="0659b11"/>出三部。三圣根本说一切有部。分出四部。四圣正 <lb ed="X" n="0327b12"/><lb ed="R061" n="0659b12"/>量部。分出四部<note place="inline">亦是从本分出十八部也</note>。其间離分出没。部别 <lb ed="X" n="0327b13"/><lb ed="R061" n="0659b13"/>名字。事非一致。此不繁述。</p><p xml:id="pX39p0327b1311" cb:place="inline">又俱舍论云。过去迦 <lb ed="X" n="0327b14"/><lb ed="R061" n="0659b14"/>葉<persName>佛</persName>时。<persName>佛</persName>父讫栗枳王。梦见一衣。坚而且廣。有十 <lb ed="X" n="0327b15"/><lb ed="R061" n="0659b15"/>八人。各执少分。四向争挽。衣犹不破。因问彼<persName>佛</persName>。<persName>佛</persName> <lb ed="X" n="0327b16"/><lb ed="R061" n="0659b16"/>言此表当来释迦<persName>如来</persName>弟子分<persName>佛</persName>正法成十八部。 <lb ed="X" n="0327b17"/><lb ed="R061" n="0659b17"/>虽有异执而真法尙在。依之修行。皆得解脱。<note place="inline">文</note>是 <lb ed="X" n="0327b18"/><lb ed="R061" n="0659b18"/>知部虽多分。義皆可取。若欲细核各所宗执。当阅 <lb ed="X" n="0327b19"/><lb ed="R061" n="0660a01"/>十八部论部执异论异部宗轮论<note place="inline">此三论出北藏席字函</note>。</p> <lb ed="X" n="0327b20"/><lb ed="R061" n="0660a02"/><p xml:id="pX39p0327b2001">二明五部所弘者。诸部流分虽有十八。其可久行。 <lb ed="X" n="0327b21"/><lb ed="R061" n="0660a03"/>不过五部。按翻译名義集云。<persName>世尊</persName>成道三十八年。 <lb ed="X" n="0327b22"/><lb ed="R061" n="0660a04"/>赴<name role="" type="person">王舍城</name>国王食讫。令罗雲洗钵。失手<g ref="#CB07432">㩧</g>钵以为 <lb ed="X" n="0327b23"/><lb ed="R061" n="0660a05"/>五片。诸比丘白<persName>佛</persName>。<persName>佛</persName>言钵破五片。表我灭後毘尼 <lb ed="X" n="0327b24"/><lb ed="R061" n="0660a06"/>分为五部也。又舍利弗问经。<persName>佛</persName>言。部份如是众多。 <pb ed="X" xml:id="X39.0709.0327c" n="0327c"/> <lb ed="X" n="0327c01"/><lb ed="R061" n="0660a07"/>久後流传。唯馀五部。各擧所长名其服色。摩诃僧 <lb ed="X" n="0327c02"/><lb ed="R061" n="0660a08"/>只部。勤学众经。宣讲真義。以处本居中。应著黄衣 <lb ed="X" n="0327c03"/><lb ed="R061" n="0660a09"/><note place="inline">今律四十卷。是其支分也</note>。昙无屈多迦<note place="inline">即昙无德</note>。通达理味。开导利 <lb ed="X" n="0327c04"/><lb ed="R061" n="0660a10"/>益。表法殊勝。应著赤色衣。萨婆多部<note place="inline">此云一切有</note>博通 <lb ed="X" n="0327c05"/><lb ed="R061" n="0660a11"/>敏达。以导法化。应著皂衣<note place="inline">有十诵律六十卷。其根本说一切有部。皆此部 <lb ed="X" n="0327c06"/><lb ed="R061" n="0660a12"/>摄</note>。迦葉维部<note place="inline">此云重空观</note>精勤勇猛。摄护众生。应著木 <lb ed="X" n="0327c07"/><lb ed="R061" n="0660a13"/>兰衣<note place="inline">律止解脱戒本一卷。或云全部未至。或云未曾翻译</note>。弥沙塞部<note place="inline">此云不著 <lb ed="X" n="0327c08"/><lb ed="R061" n="0660a14"/>有无观</note>禅思入微。究畅幽密。应著靑衣<note place="inline">有五分律三十卷</note>。據 <lb ed="X" n="0327c09"/><lb ed="R061" n="0660a15"/>此经文。即此五部。若准他经。凡列五部。皆无摩诃。 <lb ed="X" n="0327c10"/><lb ed="R061" n="0660a16"/>僧祇部。却有婆蹉富罗部<note place="inline">此云犊子。上古有仙。染犊生子。自後种姓皆名 <lb ed="X" n="0327c11"/><lb ed="R061" n="0660a17"/>犊子。其彼部律未至</note>。如贤首疏云。总别六部。僧只是总。五部 <lb ed="X" n="0327c12"/><lb ed="R061" n="0660a18"/>是别。此摩诃僧祇部。行解虚通。不生偏执。遍顺五 <lb ed="X" n="0327c13"/><lb ed="R061" n="0660b01"/>见以通故。故知摩诃僧祇是总。五部是别。通则六 <lb ed="X" n="0327c14"/><lb ed="R061" n="0660b02"/>部也。今此方唯存四部。缺迦葉维及犊子部。其馀 <lb ed="X" n="0327c15"/><lb ed="R061" n="0660b03"/>善见毘尼母萨婆多论摩怛理迦优波離问经等。 <lb ed="X" n="0327c16"/><lb ed="R061" n="0660b04"/>俱是诸部支属。皆可览也。然斯五部既<persName>佛</persName>预记。无 <lb ed="X" n="0327c17"/><lb ed="R061" n="0660b05"/>劳致疑。有所是非。譬如一灯出百千灯。虽灯随物 <lb ed="X" n="0327c18"/><lb ed="R061" n="0660b06"/>异。而光照无殊。至于破暗除冥。功用则一。是故五 <lb ed="X" n="0327c19"/><lb ed="R061" n="0660b07"/>天诸国随宗一律。各竞进业。皆获道果。东夏传来。 <lb ed="X" n="0327c20"/><lb ed="R061" n="0660b08"/>四部俱行。精持戒轨。咸跻圣域。自非圣化通玄。何 <lb ed="X" n="0327c21"/><lb ed="R061" n="0660b09"/>以使之然乎。故别擧五部。明其所弘也。</p> <lb ed="X" n="0327c22"/><lb ed="R061" n="0660b10"/><p xml:id="pX39p0327c2201">三释四分戒本者。<anchor xml:id="nkr_note_add_0327c2201" n="0327c2201"/><anchor xml:id="beg0327c2201" n="0327c2201"/>已<anchor xml:id="end0327c2201"/>知部彙固多行唯五部。未审 <lb ed="X" n="0327c23"/><lb ed="R061" n="0660b11"/>今者所弘何部。故次明之。中复分四。一出宗主。二 <lb ed="X" n="0327c24"/><lb ed="R061" n="0660b12"/>释四分。三释律義。四出译时。</p> <pb ed="X" xml:id="X39.0709.0328a" n="0328a"/> <lb ed="X" n="0328a01"/><lb ed="R061" n="0660b13"/><p xml:id="pX39p0328a0101">一出宗主者。此四分宗主名昙无德。此翻法藏。又 <lb ed="X" n="0328a02"/><lb ed="R061" n="0660b14"/>云法密。由师含容正法。如藏之密故。又云法护。护 <lb ed="X" n="0328a03"/><lb ed="R061" n="0660b15"/>者防护。即密藏義也。师乃<anchor xml:id="nkr_note_add_0328a0301" n="0328a0301"/><anchor xml:id="beg0328a0301" n="0328a0301"/>采<anchor xml:id="end0328a0301"/>菽氏之裔。体毘履之 <lb ed="X" n="0328a04"/><lb ed="R061" n="0660b16"/>支。</p> <lb ed="X" n="0328a05"/><lb ed="R061" n="0660b17"/><p xml:id="pX39p0328a0501">二释四分者。此律全部有六十卷。分为四大分。自 <lb ed="X" n="0328a06"/><lb ed="R061" n="0660b18"/>首卷至二十一卷止。名第一分。其中所明比丘二 <lb ed="X" n="0328a07"/><lb ed="R061" n="0661a01"/>百五十戒法。自二十二卷至三十六卷止。名第二 <lb ed="X" n="0328a08"/><lb ed="R061" n="0661a02"/>分。前之九卷乃明比丘尼三百四十八戒法。後六 <lb ed="X" n="0328a09"/><lb ed="R061" n="0661a03"/>卷明受戒犍度说戒犍度。梵语犍度。此翻法聚。以 <lb ed="X" n="0328a10"/><lb ed="R061" n="0661a04"/>相类之法。聚而归一也。自三十七卷至四十九卷 <lb ed="X" n="0328a11"/><lb ed="R061" n="0661a05"/>止。名第三分。其中所明安居自恣皮革衣药迦絺 <lb ed="X" n="0328a12"/><lb ed="R061" n="0661a06"/>那衣拘睒弥瞻波诃责人覆藏遮破僧灭诤比丘 <lb ed="X" n="0328a13"/><lb ed="R061" n="0661a07"/>尼法法。共十六犍度。自五十卷至六十卷终。名第 <lb ed="X" n="0328a14"/><lb ed="R061" n="0661a08"/>四分。其中所明房舍杂法五百结集七百结集调 <lb ed="X" n="0328a15"/><lb ed="R061" n="0661a09"/>部毘尼毘尼增一。共六犍度。今于四分之中。单明 <lb ed="X" n="0328a16"/><lb ed="R061" n="0661a10"/>第一分比丘戒法也。</p> <lb ed="X" n="0328a17"/><lb ed="R061" n="0661a11"/><p xml:id="pX39p0328a1701">三释律義者。一大制教通名毘尼。五部所出。通名 <lb ed="X" n="0328a18"/><lb ed="R061" n="0661a12"/>曰律。梵语毘尼。此翻灭。然灭有三義。一灭业非<note place="inline">谓不 <lb ed="X" n="0328a19"/><lb ed="R061" n="0661a13"/>杀盗等。故律中有犯毘尼。有诤毘尼</note>。二灭烦恼<note place="inline">烦恼是发业之本。故律云调伏贪等令尽。 <lb ed="X" n="0328a20"/><lb ed="R061" n="0661a14"/>是故<persName>如来</persName>制增上戒学</note>。三得灭果<note place="inline">故经云。戒净有智慧。便得第一道</note>南山云。 <lb ed="X" n="0328a21"/><lb ed="R061" n="0661a15"/>毘尼翻调伏及灭者。是从功用为名。非正译也。正 <lb ed="X" n="0328a22"/><lb ed="R061" n="0661a16"/>翻云律。律者法也。从教为名。断割重轻。开遮持犯。 <lb ed="X" n="0328a23"/><lb ed="R061" n="0661a17"/>非法不定。俗有九流。法流居一。故世律法皆约刑 <lb ed="X" n="0328a24"/><lb ed="R061" n="0661a18"/>科。道与俗违。刑名乃异。至于处断。必依常法。故翻 <pb ed="X" xml:id="X39.0709.0328b" n="0328b"/> <lb ed="X" n="0328b01"/><lb ed="R061" n="0661b01"/>毘尼为律也。</p> <lb ed="X" n="0328b02"/><lb ed="R061" n="0661b02"/><p xml:id="pX39p0328b0201">四出译时者。此四分律。乃姚秦时。<name role="" type="person">北天竺</name><name role="" type="person">罽宾国</name> <lb ed="X" n="0328b03"/><lb ed="R061" n="0661b03"/><persName>佛陀</persName>耶舍尊者共<name role="" type="person">竺<persName>佛</persName>念</name>所译。缘<persName>佛陀</persName>耶舍先于 <lb ed="X" n="0328b04"/><lb ed="R061" n="0661b04"/>本国诵四分律不赍梵本而来。秦司<g ref="#CB12528">隶</g>校尉姚爽 <lb ed="X" n="0328b05"/><lb ed="R061" n="0661b05"/>欲请尊者译出。姚主以其无梵本。难可证信。众僧 <lb ed="X" n="0328b06"/><lb ed="R061" n="0661b06"/>多有不同。故未许之。罗什法师劝曰。耶舍甚有记 <lb ed="X" n="0328b07"/><lb ed="R061" n="0661b07"/>功。数闻诵习。未曾脱误。于是姚主即以药方一卷 <lb ed="X" n="0328b08"/><lb ed="R061" n="0661b08"/>民籍一卷。幷可四十纸许。令其诵之一日。便集僧 <lb ed="X" n="0328b09"/><lb ed="R061" n="0661b09"/>执文覆之。乃至铢<anchor xml:id="nkr_note_add_0328b0901" n="0328b0901"/><anchor xml:id="beg0328b0901" n="0328b0901"/>两<anchor xml:id="end0328b0901"/>人数年纪不谬一字。是时众 <lb ed="X" n="0328b10"/><lb ed="R061" n="0661b10"/>咸信伏。由是耶舍口诵梵音。<persName>佛</persName>念笔受成文。即以 <lb ed="X" n="0328b11"/><lb ed="R061" n="0661b11"/>弘始十二年译出。为四十五卷。又云四十四卷。今 <lb ed="X" n="0328b12"/><lb ed="R061" n="0661b12"/>分为六十卷。若<name role="" type="person">支法领</name>所译者止有三十卷。然今 <lb ed="X" n="0328b13"/><lb ed="R061" n="0661b13"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0328b1301" n="0328b1301"/><anchor xml:id="beg0328b1301" n="0328b1301"/>已<anchor xml:id="end0328b1301"/>失矣。據唐圆照律师传。则弘始五年壬寅岁。耶 <lb ed="X" n="0328b14"/><lb ed="R061" n="0661b14"/>舍译出成四十五卷。至十一年岁次戊申。<name role="" type="person">支法领</name> <lb ed="X" n="0328b15"/><lb ed="R061" n="0661b15"/>又从西国将梵本来。于长安中寺重雠校。殆十四 <lb ed="X" n="0328b16"/><lb ed="R061" n="0661b16"/>年辛亥译毕。成六十二卷。</p> <lb ed="X" n="0328b17"/><lb ed="R061" n="0661b17"/><p xml:id="pX39p0328b1701">四释止持会集者。宣祖云。持戒之心要唯二辙。止 <lb ed="X" n="0328b18"/><lb ed="R061" n="0661b18"/>持则戒本最为标首。作持则羯磨结其大科。後进 <lb ed="X" n="0328b19"/><lb ed="R061" n="0662a01"/>前修。妙宗斯法。故今统阅诸部。撮略正文。会集止 <lb ed="X" n="0328b20"/><lb ed="R061" n="0662a02"/>持。用益将来。共扶颓幢。以树正法也。六总释题目 <lb ed="X" n="0328b21"/><lb ed="R061" n="0662a03"/>竟。</p> <lb ed="X" n="0328b22"/><lb ed="R061" n="0662a04"/> <lb ed="X" n="0328b23"/><lb ed="R061" n="0662a05"/><cb:juan fun="close" n="1"><cb:jhead>毘尼止持会集卷第一</cb:jhead></cb:juan> <lb ed="X" n="0328b24"/><lb ed="R061" n="0662a06"/> <pb ed="X" xml:id="X39.0709.0328c" n="0328c"/> <lb ed="X" n="0328c01"/><lb ed="R061" n="0662a07"/><cb:div type="w"><head>音義</head> <lb ed="X" n="0328c02"/><lb ed="R061" n="0662a08"/><cb:div type="w"><head>序</head> <lb ed="X" n="0328c03"/><lb ed="R061" n="0662a09"/><cb:div type="note"><entry><form>匏繫</form><cb:def><p xml:id="pX39p0328c0303" cb:place="inline">上音庖。瓠属。盖匏味苦。瓠味甘也。言匏繫 <lb ed="X" n="0328c04"/><lb ed="R061" n="0662a10"/>者。孔子曰。吾岂匏瓜也哉。繫之而不食。大约今人 <lb ed="X" n="0328c05"/><lb ed="R061" n="0662a11"/>用匏繫。皆取无用之義也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0328c06"/><lb ed="R061" n="0662a12"/><entry><form>荒隈</form><cb:def><p xml:id="pX39p0328c0603" cb:place="inline">下音威。崖内曰隩。崖外曰隈。荒隈者。谓居 <lb ed="X" n="0328c07"/><lb ed="R061" n="0662a13"/>于荒山也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0328c08"/><lb ed="R061" n="0662a14"/><entry><form>玄猷</form><cb:def><p xml:id="pX39p0328c0803" cb:place="inline">下音由。道也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0328c09"/><lb ed="R061" n="0662a15"/><entry><form>五邪</form><cb:def><p xml:id="pX39p0328c0903" cb:place="inline">一诈现异相。谓诸比丘违<persName>佛</persName>正教。于世俗 <lb ed="X" n="0328c10"/><lb ed="R061" n="0662a16"/>人前。诈现奇特之相。令其心生敬仰。而求利养。</p> <lb ed="X" n="0328c11"/><lb ed="R061" n="0662a17"/><p xml:id="pX39p0328c1101">二自说功德。谓诸比丘以辩口利词。抑人扬<anchor xml:id="nkr_note_add_0328c1101" n="0328c1101"/><anchor xml:id="beg0328c1101" n="0328c1101"/>己<anchor xml:id="end0328c1101"/>。自 <lb ed="X" n="0328c12"/><lb ed="R061" n="0662a18"/>逞功能。令所见者心生敬信。而求利养。</p><p xml:id="pX39p0328c1216" cb:place="inline">三占相 <lb ed="X" n="0328c13"/><lb ed="R061" n="0662b01"/>吉凶。谓诸比丘攻学异術。卜命相形。讲谈吉凶。而 <lb ed="X" n="0328c14"/><lb ed="R061" n="0662b02"/>求利养。</p><p xml:id="pX39p0328c1404" cb:place="inline">四高声现威。谓诸比丘大语高声。诈现 <lb ed="X" n="0328c15"/><lb ed="R061" n="0662b03"/>威仪。令人畏敬。而求利养。</p><p xml:id="pX39p0328c1511" cb:place="inline">五说所得利以动人 <lb ed="X" n="0328c16"/><lb ed="R061" n="0662b04"/>心。谓诸比丘于彼得利。于此称说。于此得利。于彼 <lb ed="X" n="0328c17"/><lb ed="R061" n="0662b05"/>称说。令人动心。而求利养。如是五种令人邪命。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0328c18"/><lb ed="R061" n="0662b06"/><entry><form>八秽</form><cb:def><p xml:id="pX39p0328c1803" cb:place="inline">一置买田宅。谓比丘当依众居止。勤修出 <lb ed="X" n="0328c19"/><lb ed="R061" n="0662b07"/>世淸净无为之道。若私置田宅。以图自足。是为不 <lb ed="X" n="0328c20"/><lb ed="R061" n="0662b08"/>净。</p><p xml:id="pX39p0328c2002" cb:place="inline">二种植根栽。比丘当勤修道业。于世间资生 <lb ed="X" n="0328c21"/><lb ed="R061" n="0662b09"/>之事不生贪著。若不为众。私自种植田园。内妨行 <lb ed="X" n="0328c22"/><lb ed="R061" n="0662b10"/>业。是为不净。</p><p xml:id="pX39p0328c2206" cb:place="inline">三贮聚穀粟。谓比丘当乞食资身 <lb ed="X" n="0328c23"/><lb ed="R061" n="0662b11"/>淸净活命。若不为众。私自藏贮穀粟米麦。是为不 <lb ed="X" n="0328c24"/><lb ed="R061" n="0662b12"/>净。</p><p xml:id="pX39p0328c2402" cb:place="inline">四蓄养奴婢。谓比丘当闲居静处。修摄其心。 <pb ed="X" xml:id="X39.0709.0329a" n="0329a"/> <lb ed="X" n="0329a01"/><lb ed="R061" n="0662b13"/>行安乐行。若不为众。蓄养奴婢驱使作务。是为不 <lb ed="X" n="0329a02"/><lb ed="R061" n="0662b14"/>净。</p><p xml:id="pX39p0329a0202" cb:place="inline">五蓄养群畜。谓比丘当持禁戒。慈心不杀。若 <lb ed="X" n="0329a03"/><lb ed="R061" n="0662b15"/>畜牛马等孳生之类。以汚梵行。是为不净。</p><p xml:id="pX39p0329a0317" cb:place="inline">六藏 <lb ed="X" n="0329a04"/><lb ed="R061" n="0662b16"/>积金银钱宝。谓比丘当以淸雅为高。安贫乐道。身 <lb ed="X" n="0329a05"/><lb ed="R061" n="0662b17"/>无长物。若贪积世间所重金银资财等物。资生求 <lb ed="X" n="0329a06"/><lb ed="R061" n="0662b18"/>利。计算出纳。有乖道行。是为不净。</p><p xml:id="pX39p0329a0614" cb:place="inline">七藏积象牙 <lb ed="X" n="0329a07"/><lb ed="R061" n="0663a01"/>刻镂等物。谓比丘当奉<persName>佛</persName>戒。志尙俭素。于诸玩好。 <lb ed="X" n="0329a08"/><lb ed="R061" n="0663a02"/>心不贪恋。布衣草座。常怀知足。若贪世间稀有雕 <lb ed="X" n="0329a09"/><lb ed="R061" n="0663a03"/>饰之物。是为不净。</p><p xml:id="pX39p0329a0908" cb:place="inline">八藏积铜铁釜镬以自煮爨。 <lb ed="X" n="0329a10"/><lb ed="R061" n="0663a04"/>谓比丘于众居止。当与众同餐。或乞食自活。励精 <lb ed="X" n="0329a11"/><lb ed="R061" n="0663a05"/>梵行。成就道业。若藏积釜镬以自煮爨。偝众而食。 <lb ed="X" n="0329a12"/><lb ed="R061" n="0663a06"/>是为不净。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0329a13"/><lb ed="R061" n="0663a07"/><entry><form>殉</form><cb:def><p xml:id="pX39p0329a1302" cb:place="inline">音旬。随也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0329a14"/><lb ed="R061" n="0663a08"/><entry><form>福田净德</form><cb:def><p xml:id="pX39p0329a1405" cb:place="inline">一发心離俗。谓出家之人发勇猛心。 <lb ed="X" n="0329a15"/><lb ed="R061" n="0663a09"/>脱離凡俗。习<persName>佛</persName>菩提。而能怀佩妙道。为世福田。是 <lb ed="X" n="0329a16"/><lb ed="R061" n="0663a10"/>为初净德也。</p><p xml:id="pX39p0329a1606" cb:place="inline">二毁其形好。谓出家之人剃除鬚 <lb ed="X" n="0329a17"/><lb ed="R061" n="0663a11"/>发。毁壞相好。去世俗之尘衣。著<persName>如来</persName>之法服。具<persName>佛</persName> <lb ed="X" n="0329a18"/><lb ed="R061" n="0663a12"/>威仪。为世福田。是为第二净德也。</p><p xml:id="pX39p0329a1814" cb:place="inline">三永割亲爱。 <lb ed="X" n="0329a19"/><lb ed="R061" n="0663a13"/>谓投<persName>佛</persName>出家。割绝父母亲爱之情。一心精勤修道。 <lb ed="X" n="0329a20"/><lb ed="R061" n="0663a14"/>以报父母生成之德。兼能为世福田。是为第三净 <lb ed="X" n="0329a21"/><lb ed="R061" n="0663a15"/>德也。</p><p xml:id="pX39p0329a2103" cb:place="inline">四委弃躯命。谓出家之人能委弃身命。无 <lb ed="X" n="0329a22"/><lb ed="R061" n="0663a16"/>所顾惜。唯务一心求证<persName>佛</persName>道。兼能为世福田。是为 <lb ed="X" n="0329a23"/><lb ed="R061" n="0663a17"/>第四净德也。</p><p xml:id="pX39p0329a2306" cb:place="inline">五志求大乘。谓出家之人常怀济 <lb ed="X" n="0329a24"/><lb ed="R061" n="0663a18"/>物之心。专志勤求大乘之法。度脱一切有情。为世 <pb ed="X" xml:id="X39.0709.0329b" n="0329b"/> <lb ed="X" n="0329b01"/><lb ed="R061" n="0663b01"/>福田。是为第五净德也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0329b02"/><lb ed="R061" n="0663b02"/><entry><form>模楷</form><cb:def><p xml:id="pX39p0329b0203" cb:place="inline">模木生于周公冢上。其葉春靑夏赤。秋白 <lb ed="X" n="0329b03"/><lb ed="R061" n="0663b03"/>冬黑。以色得其正也。楷木生孔子冢上。其馀枝疏 <lb ed="X" n="0329b04"/><lb ed="R061" n="0663b04"/>而不屈。以质得其直也。此二字取義。若正与直可 <lb ed="X" n="0329b05"/><lb ed="R061" n="0663b05"/>为法则。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0329b06"/><lb ed="R061" n="0663b06"/><entry><form>苾刍</form><cb:def><p xml:id="pX39p0329b0603" cb:place="inline">此香草也。出于雪山。具有五德。以喩比丘。 <lb ed="X" n="0329b07"/><lb ed="R061" n="0663b07"/>一体性柔软。以喩比丘能折伏身语意业之粗也。 <lb ed="X" n="0329b08"/><lb ed="R061" n="0663b08"/>二引蔓旁布。以喩比丘传法度人延绵不绝也。三 <lb ed="X" n="0329b09"/><lb ed="R061" n="0663b09"/>馨香远闻。以喩比丘戒德芬馥为众所闻也。四能 <lb ed="X" n="0329b10"/><lb ed="R061" n="0663b10"/>疗疼痛。以喩比丘能断烦恼毒害之痛也。五不偝 <lb ed="X" n="0329b11"/><lb ed="R061" n="0663b11"/>日光。以喩比丘正见思惟常向<persName>佛</persName>日而不偝也。</p></cb:def></entry></cb:div></cb:div> <lb ed="X" n="0329b12"/><lb ed="R061" n="0663b12"/><cb:div type="w"><head>凡例</head> <lb ed="X" n="0329b13"/><lb ed="R061" n="0663b13"/><entry><form>经通馀说</form><cb:def><p xml:id="pX39p0329b1305" cb:place="inline">大智论云。一<persName>佛</persName>说。谓<persName>如来</persName>金口所宣。 <lb ed="X" n="0329b14"/><lb ed="R061" n="0663b14"/>二弟子说。谓诸声闻缘觉菩萨。承<persName>佛</persName>神力加被所 <lb ed="X" n="0329b15"/><lb ed="R061" n="0663b15"/>说。三仙说。谓<persName>佛</persName>会中诸大仙人。从<persName>佛</persName>入道。誓弘<persName>佛</persName> <lb ed="X" n="0329b16"/><lb ed="R061" n="0663b16"/>化。宣扬正法。四诸天说。谓帝释每于<name role="" type="person">善法堂</name>上。为 <lb ed="X" n="0329b17"/><lb ed="R061" n="0663b17"/><name role="" type="person">忉利天</name>人。演说般若。五化人说。谓三乘圣人随機 <lb ed="X" n="0329b18"/><lb ed="R061" n="0663b18"/>现化。如罗睺罗化作金轮王而度<name role="" type="person">城东老姆</name>。先赞 <lb ed="X" n="0329b19"/><lb ed="R061" n="0664a01"/>福果因缘。後说大乘妙法。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0329b20"/><lb ed="R061" n="0664a02"/><entry><form>等觉<anchor xml:id="nkr_note_add_0329b2001" n="0329b2001"/><anchor xml:id="beg0329b2001" n="0329b2001"/>已<anchor xml:id="end0329b2001"/>下</form><cb:def><p xml:id="pX39p0329b2005" cb:place="inline">等觉者。一生補处菩萨之名。如今弥 <lb ed="X" n="0329b21"/><lb ed="R061" n="0664a03"/>勒菩萨是也。下地望之。虽与<persName>佛</persName>等。然有极细一品 <lb ed="X" n="0329b22"/><lb ed="R061" n="0664a04"/>无明未尽。故犹称菩萨。言下者。指下位九地三 <lb ed="X" n="0329b23"/><lb ed="R061" n="0664a05"/>贤。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0329b24"/><lb ed="R061" n="0664a06"/><entry><form>措</form><cb:def><p xml:id="pX39p0329b2402" cb:place="inline">粗去声。安著也。</p></cb:def></entry></cb:div> <pb ed="X" xml:id="X39.0709.0329c" n="0329c"/> <lb ed="X" n="0329c01"/><lb ed="R061" n="0664a07"/><cb:div type="w"><head>纲要</head> <lb ed="X" n="0329c02"/><lb ed="R061" n="0664a08"/><entry><form>十二法人</form><cb:def><p xml:id="pX39p0329c0205" cb:place="inline">即头陀十二行也。又名杜多。此翻抖 <lb ed="X" n="0329c03"/><lb ed="R061" n="0664a09"/>擞。亦翻修治。亦翻淘汰。十二法者。一住阿兰若处。 <lb ed="X" n="0329c04"/><lb ed="R061" n="0664a10"/>二常乞食。三次第乞食。四受一食法。五节量食。六 <lb ed="X" n="0329c05"/><lb ed="R061" n="0664a11"/>中後不饮果浆蜜浆。七著粪扫衣。八但三衣。九冢 <lb ed="X" n="0329c06"/><lb ed="R061" n="0664a12"/>间住。十树下止。十一露地坐。十二但坐不卧。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0329c07"/><lb ed="R061" n="0664a13"/><entry><form>缄縢</form><cb:def><p xml:id="pX39p0329c0703" cb:place="inline">上音兼。下音腾。绳也。谓束箧之缄縢也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0329c08"/><lb ed="R061" n="0664a14"/><entry><form>人可使由之不可使知</form><cb:def><p xml:id="pX39p0329c0810" cb:place="inline">此出论语。今借用之。谓 <lb ed="X" n="0329c09"/><lb ed="R061" n="0664a15"/>初受戒人。但可使其依律行持。未可使阅律藏知 <lb ed="X" n="0329c10"/><lb ed="R061" n="0664a16"/>其所从结戒之由。盖六群比丘等皆是大权示现。 <lb ed="X" n="0329c11"/><lb ed="R061" n="0664a17"/>曲为末世而示犯缘。诚恐愚者不达。认为实事。反 <lb ed="X" n="0329c12"/><lb ed="R061" n="0664a18"/>生放纵。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0329c13"/><lb ed="R061" n="0664b01"/><entry><form>義学</form><cb:def><p xml:id="pX39p0329c1303" cb:place="inline">演教之师深入義海。故称義学。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0329c14"/><lb ed="R061" n="0664b02"/><entry><form>险途</form><cb:def><p xml:id="pX39p0329c1403" cb:place="inline">险者险阻。途者途路。此喩三涂恶道也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0329c15"/><lb ed="R061" n="0664b03"/><entry><form>鹿苑</form><cb:def><p xml:id="pX39p0329c1503" cb:place="inline">鹿苑去波罗奈国十馀里。是<persName>如来</persName>昔与提 <lb ed="X" n="0329c16"/><lb ed="R061" n="0664b04"/>婆达多。俱为鹿王住处。各统群鹿五百馀。时国王 <lb ed="X" n="0329c17"/><lb ed="R061" n="0664b05"/>畋遊原泽。菩萨鹿王前诣王曰。大王校猎中原。纵 <lb ed="X" n="0329c18"/><lb ed="R061" n="0664b06"/>燎飞矢。凡我徒属命在兹晨。不日应臭。无所克膳。 <lb ed="X" n="0329c19"/><lb ed="R061" n="0664b07"/>欲次差日输一鹿。王有割鲜之膳。我延旦夕之命。 <lb ed="X" n="0329c20"/><lb ed="R061" n="0664b08"/>王善其言而回驾。两群之鹿更次输命。提婆群中 <lb ed="X" n="0329c21"/><lb ed="R061" n="0664b09"/>有怀孕鹿。次当就死。白其主曰。身虽应死。子未次 <lb ed="X" n="0329c22"/><lb ed="R061" n="0664b10"/>也。鹿王怒曰。谁不保命。雌鹿歎曰。吾主不仁。死无 <lb ed="X" n="0329c23"/><lb ed="R061" n="0664b11"/>日矣。乃告急菩萨鹿王。王曰。悲哉慈母之心。<anchor xml:id="nkr_note_orig_0329001" n="0329001"/>思及 <lb ed="X" n="0329c24"/><lb ed="R061" n="0664b12"/>未形。吾今代汝。遂至王门。国王问由。鹿具答情。王 <pb ed="X" xml:id="X39.0709.0330a" n="0330a"/> <lb ed="X" n="0330a01"/><lb ed="R061" n="0664b13"/>闻歎曰。我人身鹿也。汝鹿身人也。于是悉放诸鹿。 <lb ed="X" n="0330a02"/><lb ed="R061" n="0664b14"/>不复输命。即以其林为诸鹿薮。因而号曰鹿苑。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0330a03"/><lb ed="R061" n="0664b15"/><entry><form>鹤树</form><cb:def><p xml:id="pX39p0330a0303" cb:place="inline">亦云鹤林。<persName>如来</persName>出世说法利生。化缘事讫。 <lb ed="X" n="0330a04"/><lb ed="R061" n="0664b16"/>于娑罗双树间。二月十五日入涅槃。双树皆悉变 <lb ed="X" n="0330a05"/><lb ed="R061" n="0664b17"/>白。犹如鹤色。故名鹤树。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0330a06"/><lb ed="R061" n="0664b18"/><entry><form>波罗提木叉</form><cb:def><p xml:id="pX39p0330a0606" cb:place="inline">此翻别解脱。律摄云。别解脱者。由 <lb ed="X" n="0330a07"/><lb ed="R061" n="0665a01"/>依别解脱经。如说修行。于下下等九品诸惑。渐次 <lb ed="X" n="0330a08"/><lb ed="R061" n="0665a02"/>断除。永不退故。于诸烦恼而得解脱。名别解脱。又 <lb ed="X" n="0330a09"/><lb ed="R061" n="0665a03"/>见修烦恼其类各多。于别别品而能捨離。名别解 <lb ed="X" n="0330a10"/><lb ed="R061" n="0665a04"/>脱。由惑漂没三界。有情为此先因。勤求别解脱经。 <lb ed="X" n="0330a11"/><lb ed="R061" n="0665a05"/>又云随顺解脱。此據果立名。随顺有为无为二种 <lb ed="X" n="0330a12"/><lb ed="R061" n="0665a06"/>果故。又云保解脱。谓戒净有智慧。<persName>如来</persName>保任。必证 <lb ed="X" n="0330a13"/><lb ed="R061" n="0665a07"/>涅槃故。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0330a14"/><lb ed="R061" n="0665a08"/><entry><form>一则中观二乃瑜伽</form><cb:def><p xml:id="pX39p0330a1409" cb:place="inline">中观即龙树宗。世称法性 <lb ed="X" n="0330a15"/><lb ed="R061" n="0665a09"/>宗。瑜伽即护法宗。世称法相宗。以瑜伽师地论为 <lb ed="X" n="0330a16"/><lb ed="R061" n="0665a10"/>宗。故名瑜伽。此翻相应也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0330a17"/><lb ed="R061" n="0665a11"/><entry><form>冗结</form><cb:def><p xml:id="pX39p0330a1703" cb:place="inline">冗者杂也。结者不解也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0330a18"/><lb ed="R061" n="0665a12"/><entry><form>浮囊不泄</form><cb:def><p xml:id="pX39p0330a1805" cb:place="inline">浮囊渡海器也。昔有商人。持囊渡海。 <lb ed="X" n="0330a19"/><lb ed="R061" n="0665a13"/>海中罗刹从乞浮囊。其人不与。乃乞一半。亦不听 <lb ed="X" n="0330a20"/><lb ed="R061" n="0665a14"/>许。至乞一丝亦不从愿。何故。命在囊故。浮囊若破。 <lb ed="X" n="0330a21"/><lb ed="R061" n="0665a15"/>则于海岸终不能到。以喩持戒之人。欲渡生死苦 <lb ed="X" n="0330a22"/><lb ed="R061" n="0665a16"/>海。设遇爱染罗刹。假求一愿。亦终不从。何故。命在 <lb ed="X" n="0330a23"/><lb ed="R061" n="0665a17"/>戒故。戒若有破。则溺生死苦海。永无出期。是故护 <lb ed="X" n="0330a24"/><lb ed="R061" n="0665a18"/>戒若此。</p></cb:def></entry> <pb ed="X" xml:id="X39.0709.0330b" n="0330b"/> <lb ed="X" n="0330b01"/><lb ed="R061" n="0665b01"/><entry><form>勿轻小愆还成最後之唱</form><cb:def><p xml:id="pX39p0330b0111" cb:place="inline"><persName>如来</persName>涅槃。令诸比丘 <lb ed="X" n="0330b02"/><lb ed="R061" n="0665b02"/>以戒为师。依戒而住。故云最後之唱。若轻细过。放 <lb ed="X" n="0330b03"/><lb ed="R061" n="0665b03"/>荡无拘。是违遗教。非<persName>佛</persName>弟子。故云勿轻也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0330b04"/><lb ed="R061" n="0665b04"/><entry><form>聊陈一隅</form><cb:def><p xml:id="pX39p0330b0405" cb:place="inline">谓物有四隅。擧一隅则以三隅反也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0330b05"/><lb ed="R061" n="0665b05"/><entry><form>摩夷</form><cb:def><p xml:id="pX39p0330b0503" cb:place="inline">具云摩怛理迦。此翻智母。以其能生智故。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0330b06"/><lb ed="R061" n="0665b06"/><cb:div type="w"><head>卷一</head> <lb ed="X" n="0330b07"/><lb ed="R061" n="0665b07"/><entry><form>僧宝果</form><cb:def><p xml:id="pX39p0330b0704" cb:place="inline">即漏尽阿罗汉也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0330b08"/><lb ed="R061" n="0665b08"/><entry><form>三慧自淑</form><cb:def><p xml:id="pX39p0330b0805" cb:place="inline">淑者善也。和也。淸湛也。三慧者。一闻 <lb ed="X" n="0330b09"/><lb ed="R061" n="0665b09"/>慧。由从善知识处得闻经律论。以因闻故。能生无 <lb ed="X" n="0330b10"/><lb ed="R061" n="0665b10"/>漏圣慧。</p><p xml:id="pX39p0330b1004" cb:place="inline">二思慧。由能思惟经律论及从善知识 <lb ed="X" n="0330b11"/><lb ed="R061" n="0665b11"/>所闻法義。皆能生于无漏圣慧。</p><p xml:id="pX39p0330b1113" cb:place="inline">三修慧。谓既<anchor xml:id="nkr_note_add_0330b1101" n="0330b1101"/><anchor xml:id="beg0330b1101" n="0330b1101"/>已<anchor xml:id="end0330b1101"/> <lb ed="X" n="0330b12"/><lb ed="R061" n="0665b12"/>闻法思惟義趣。即当随顺修习。因此修习。能生无 <lb ed="X" n="0330b13"/><lb ed="R061" n="0665b13"/>漏圣慧。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0330b14"/><lb ed="R061" n="0665b14"/><entry><form>七法财</form><cb:def><p xml:id="pX39p0330b1404" cb:place="inline">财者。谓信等七种出世法财也。若一切 <lb ed="X" n="0330b15"/><lb ed="R061" n="0665b15"/>众生行此七法。资成道果。故谓之财。</p><p xml:id="pX39p0330b1515" cb:place="inline">一信财。谓 <lb ed="X" n="0330b16"/><lb ed="R061" n="0665b16"/>信能决定受持正法以为<persName>佛</persName>道之粮。</p><p xml:id="pX39p0330b1615" cb:place="inline">二进财。谓 <lb ed="X" n="0330b17"/><lb ed="R061" n="0665b17"/>未能见真谛理。而一心精进求出世道。以为成<persName>佛</persName> <lb ed="X" n="0330b18"/><lb ed="R061" n="0665b18"/>之资。</p><p xml:id="pX39p0330b1803" cb:place="inline">三戒财。谓戒为解脱之本。能止防身口意 <lb ed="X" n="0330b19"/><lb ed="R061" n="0666a01"/>之恶非。以为成<persName>佛</persName>之资。</p><p xml:id="pX39p0330b1910" cb:place="inline">四惭愧财。惭者惭天。愧 <lb ed="X" n="0330b20"/><lb ed="R061" n="0666a02"/>者愧人。谓既能惭愧则不造诸恶业。以为成<persName>佛</persName>之 <lb ed="X" n="0330b21"/><lb ed="R061" n="0666a03"/>资。</p><p xml:id="pX39p0330b2102" cb:place="inline">五闻财。闻为三慧之首。闻必能思。思必能修。 <lb ed="X" n="0330b22"/><lb ed="R061" n="0666a04"/>若能闻<persName>佛</persName>声教。则开发妙解。如说而行。以为成<persName>佛</persName> <lb ed="X" n="0330b23"/><lb ed="R061" n="0666a05"/>之资。</p><p xml:id="pX39p0330b2303" cb:place="inline">六捨财。捨即捨施。谓若能运平等心。无憎 <lb ed="X" n="0330b24"/><lb ed="R061" n="0666a06"/>爱想。身命资财随求给施。无所吝惜。以为成<persName>佛</persName>之 <pb ed="X" xml:id="X39.0709.0330c" n="0330c"/> <lb ed="X" n="0330c01"/><lb ed="R061" n="0666a07"/>资。</p><p xml:id="pX39p0330c0102" cb:place="inline">七定慧财。定慧即止观也。定则摄心不散。止 <lb ed="X" n="0330c02"/><lb ed="R061" n="0666a08"/>诸妄念。慧则照了诸法。破诸邪见。以为成<persName>佛</persName>之资。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0330c03"/><lb ed="R061" n="0666a09"/><entry><form>不为施所堕</form><cb:def><p xml:id="pX39p0330c0306" cb:place="inline">毘尼母云。若不坐禅诵经营三宝 <lb ed="X" n="0330c04"/><lb ed="R061" n="0666a10"/>事。及不持戒受人信施。则为施所堕。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0330c05"/><lb ed="R061" n="0666a11"/><entry><form>有漏</form><cb:def><p xml:id="pX39p0330c0503" cb:place="inline">毘婆沙论云。有者。若业能令後生续生。是 <lb ed="X" n="0330c06"/><lb ed="R061" n="0666a12"/>名有義。漏者。是留住義。谓令有情留住欲界色界 <lb ed="X" n="0330c07"/><lb ed="R061" n="0666a13"/>无色界故。</p><p xml:id="pX39p0330c0705" cb:place="inline">涅槃经云。有漏法有二种。一因二果。 <lb ed="X" n="0330c08"/><lb ed="R061" n="0666a14"/>有漏果者是则名苦。有漏因者是名为集。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0330c09"/><lb ed="R061" n="0666a15"/><entry><form>艇</form><cb:def><p xml:id="pX39p0330c0902" cb:place="inline">庭上声。小船也。二百斛以上曰艇。其船小而 <lb ed="X" n="0330c10"/><lb ed="R061" n="0666a16"/>长。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0330c11"/><lb ed="R061" n="0666a17"/><entry><form>舶</form><cb:def><p xml:id="pX39p0330c1102" cb:place="inline">音白。海中大船也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0330c12"/><lb ed="R061" n="0666a18"/><entry><form>十使</form><cb:def><p xml:id="pX39p0330c1203" cb:place="inline">一贪使。二嗔使。三痴使。四慢使。五疑使。六 <lb ed="X" n="0330c13"/><lb ed="R061" n="0666b01"/>身见使。七边见使。八邪见使。九见取使。十戒取使。 <lb ed="X" n="0330c14"/><lb ed="R061" n="0666b02"/>此十皆名使者。谓能驱役行者心神。流转三界生 <lb ed="X" n="0330c15"/><lb ed="R061" n="0666b03"/>死也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0330c16"/><lb ed="R061" n="0666b04"/><entry><form>四流</form><cb:def><p xml:id="pX39p0330c1603" cb:place="inline">一见流。即三界见惑。谓意根对于法尘。起 <lb ed="X" n="0330c17"/><lb ed="R061" n="0666b05"/>分别见也。二欲流。即欲界思惑。谓五根贪爱五尘 <lb ed="X" n="0330c18"/><lb ed="R061" n="0666b06"/>故。名为思惑。即贪嗔慢也。三有流。因果不亡为有。 <lb ed="X" n="0330c19"/><lb ed="R061" n="0666b07"/>即色无色界思惑。贪慢是也。四无明流。无所明了。 <lb ed="X" n="0330c20"/><lb ed="R061" n="0666b08"/>故曰无明。即三界思惑中之痴惑也。此四皆名流 <lb ed="X" n="0330c21"/><lb ed="R061" n="0666b09"/>者。谓众生由三惑之所流转。漂泊三界。而不能返 <lb ed="X" n="0330c22"/><lb ed="R061" n="0666b10"/>于涅槃彼岸也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0330c23"/><lb ed="R061" n="0666b11"/><entry><form>九地</form><cb:def><p xml:id="pX39p0330c2303" cb:place="inline">一五趣杂居地。二離生喜乐地。三定生喜 <lb ed="X" n="0330c24"/><lb ed="R061" n="0666b12"/>乐地。四離喜妙乐地。五捨念淸净地。六空无边处 <pb ed="X" xml:id="X39.0709.0331a" n="0331a"/> <lb ed="X" n="0331a01"/><lb ed="R061" n="0666b13"/>地。七识无边处地。八无所有处地。九非非想处地。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0331a02"/><lb ed="R061" n="0666b14"/><entry><form>生空</form><cb:def><p xml:id="pX39p0331a0203" cb:place="inline">亦曰人空。即我空也。谓凡夫妄计五蕴是 <lb ed="X" n="0331a03"/><lb ed="R061" n="0666b15"/>我。强立主宰。引生烦恼。造种种业。<persName>佛</persName>为破此计故。 <lb ed="X" n="0331a04"/><lb ed="R061" n="0666b16"/>说五蕴无我。二乘悟之。入无我理。是名生空。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0331a05"/><lb ed="R061" n="0666b17"/><entry><form>二我执</form><cb:def><p xml:id="pX39p0331a0504" cb:place="inline">一俱生我执。谓于五阴等法中。强立主 <lb ed="X" n="0331a06"/><lb ed="R061" n="0666b18"/>宰。妄执为我。与身俱生。是名俱生我执。</p><p xml:id="pX39p0331a0616" cb:place="inline">二分别 <lb ed="X" n="0331a07"/><lb ed="R061" n="0667a01"/>我执。谓于计我法中。分别我能行善行恶等事。而 <lb ed="X" n="0331a08"/><lb ed="R061" n="0667a02"/>起执著。是名分别我执。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0331a09"/><lb ed="R061" n="0667a03"/><entry><form>式叉</form><cb:def><p xml:id="pX39p0331a0903" cb:place="inline">此翻云学。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0331a10"/><lb ed="R061" n="0667a04"/><entry><form>躐</form><cb:def><p xml:id="pX39p0331a1002" cb:place="inline">廉入声。逾跨也。儒云学不躐等。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0331a11"/><lb ed="R061" n="0667a05"/><entry><form>鼻祖</form><cb:def><p xml:id="pX39p0331a1103" cb:place="inline">人之怀胎。鼻先受形。然後诸根渐具。故称 <lb ed="X" n="0331a12"/><lb ed="R061" n="0667a06"/>始祖为鼻祖。而波離结集八十诵律。为诸部之始 <lb ed="X" n="0331a13"/><lb ed="R061" n="0667a07"/>祖。故曰鼻祖也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0331a14"/><lb ed="R061" n="0667a08"/><entry><form>芿</form><cb:def><p xml:id="pX39p0331a1402" cb:place="inline">音成。旧草不芟。新草又生。曰芿。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0331a15"/><lb ed="R061" n="0667a09"/><entry><form>五通</form><cb:def><p xml:id="pX39p0331a1503" cb:place="inline">一足不履地。谓身能飞行。履空如地。</p><p xml:id="pX39p0331a1517" cb:place="inline">二 <lb ed="X" n="0331a16"/><lb ed="R061" n="0667a10"/>知人心命。谓能知他人之心。行善行恶。生善处恶 <lb ed="X" n="0331a17"/><lb ed="R061" n="0667a11"/>处。</p><p xml:id="pX39p0331a1702" cb:place="inline">三回眼千里。谓天下众生之类。若好若醜。城 <lb ed="X" n="0331a18"/><lb ed="R061" n="0667a12"/>郭屋舍。山巖树木。回眼之时无有远近。皆悉能见。</p> <lb ed="X" n="0331a19"/><lb ed="R061" n="0667a13"/><p xml:id="pX39p0331a1901">四呼名即至。谓于天下男女及象马巨细等声。 <lb ed="X" n="0331a20"/><lb ed="R061" n="0667a14"/>无不能闻。若有呼其名者。或远或近。随即而至。</p> <lb ed="X" n="0331a21"/><lb ed="R061" n="0667a15"/><p xml:id="pX39p0331a2101">五石壁无碍。谓于天下周旋往来。山河石壁无所 <lb ed="X" n="0331a22"/><lb ed="R061" n="0667a16"/>障碍。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0331a23"/><lb ed="R061" n="0667a17"/><entry><form>裔</form><cb:def><p xml:id="pX39p0331a2302" cb:place="inline">音曳。後嗣也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0331a24"/><lb ed="R061" n="0667a18"/><entry><form>九流</form><cb:def><p xml:id="pX39p0331a2403" cb:place="inline">一儒流。祖述尧舜。宪章文武。宗师仲尼者 <pb ed="X" xml:id="X39.0709.0331b" n="0331b"/> <lb ed="X" n="0331b01"/><lb ed="R061" n="0667b01"/>也。本出司徒。</p><p xml:id="pX39p0331b0106" cb:place="inline">二道流。绝礼乐去仁義。独任淸虚 <lb ed="X" n="0331b02"/><lb ed="R061" n="0667b02"/>者也。本出史官。</p><p xml:id="pX39p0331b0207" cb:place="inline">三阴阳流。敬顺昊天历象日月。 <lb ed="X" n="0331b03"/><lb ed="R061" n="0667b03"/>本出羲和之官。</p><p xml:id="pX39p0331b0307" cb:place="inline">四法流。信任赏罚。以辅礼制者 <lb ed="X" n="0331b04"/><lb ed="R061" n="0667b04"/>也。本出理官。</p><p xml:id="pX39p0331b0406" cb:place="inline">五名流。名仕不同。礼亦异数。出于 <lb ed="X" n="0331b05"/><lb ed="R061" n="0667b05"/>礼官。</p><p xml:id="pX39p0331b0503" cb:place="inline">六墨流。推兼爱之意。出淸庙之官。</p><p xml:id="pX39p0331b0516" cb:place="inline">七纵 <lb ed="X" n="0331b06"/><lb ed="R061" n="0667b06"/>横流。言其当制宜受命而不受词者也。出于行人 <lb ed="X" n="0331b07"/><lb ed="R061" n="0667b07"/>之官。</p><p xml:id="pX39p0331b0703" cb:place="inline">八杂流。兼儒墨合名法。出于议官。</p><p xml:id="pX39p0331b0716" cb:place="inline">九农 <lb ed="X" n="0331b08"/><lb ed="R061" n="0667b08"/>流。播百穀劝耕桑者也。出于农稷之官。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0331b09"/><lb ed="R061" n="0667b09"/><entry><form>关</form><cb:def><p xml:id="pX39p0331b0902" cb:place="inline">会要也。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0331b10"/><lb ed="R061" n="0667b10"/><cb:div type="w"><head>附译人传略</head> <lb ed="X" n="0331b11"/><lb ed="R061" n="0667b11"/><p xml:id="pX39p0331b1101"><persName>佛陀</persName>耶舍师。<name role="" type="person">罽宾国</name>人。婆罗门种也。年十三出家。 <lb ed="X" n="0331b12"/><lb ed="R061" n="0667b12"/>尝与其师远行旷野逢虎。其师欲走避。师曰。此虎 <lb ed="X" n="0331b13"/><lb ed="R061" n="0667b13"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0331b1301" n="0331b1301"/><anchor xml:id="beg0331b1301" n="0331b1301"/>已<anchor xml:id="end0331b1301"/>饱。必不侵人。俄而虎去。前行果有啖嚼馀迹。其 <lb ed="X" n="0331b14"/><lb ed="R061" n="0667b14"/>师密异之。年十五。日诵经二三万言。有罗汉重其 <lb ed="X" n="0331b15"/><lb ed="R061" n="0667b15"/>聪明。恒乞食供之。嗣从舅氏习五明诸论。世间法 <lb ed="X" n="0331b16"/><lb ed="R061" n="0667b16"/>術。靡不综闲。後受沙勒国太子供养。待遇隆厚。乃 <lb ed="X" n="0331b17"/><lb ed="R061" n="0667b17"/>辞去东。适龟兹。寻罗什。盖什曾在沙勒国。受学于 <lb ed="X" n="0331b18"/><lb ed="R061" n="0667b18"/>师。而师甚重之也。时师被符坚执。羁虏姑臧。遣信 <lb ed="X" n="0331b19"/><lb ed="R061" n="0668a01"/>要师。师为国人留。欲行不克。因命弟子。取净水咒 <lb ed="X" n="0331b20"/><lb ed="R061" n="0668a02"/>药洗足。乘夜而发。走数百里。始旦。问弟子何所觉 <lb ed="X" n="0331b21"/><lb ed="R061" n="0668a03"/>耶。曰唯闻疾风耳。国人追不及。方至姑臧。而罗什 <lb ed="X" n="0331b22"/><lb ed="R061" n="0668a04"/>又入长安。长安乃秦主姚兴也。兴闻师名。即盛礼 <lb ed="X" n="0331b23"/><lb ed="R061" n="0668a05"/>聘之。师不受笑曰。明旨既降。便应载驰。然檀越待 <lb ed="X" n="0331b24"/><lb ed="R061" n="0668a06"/>士既厚。脱如罗什见处。则不敢闻命。盖兴尝媵妾 <pb ed="X" xml:id="X39.0709.0331c" n="0331c"/> <lb ed="X" n="0331c01"/><lb ed="R061" n="0668a07"/>逼什故也。使还覆。兴歎其幾愼。重信敦喩。师方允。 <lb ed="X" n="0331c02"/><lb ed="R061" n="0668a08"/>至长安日。兴自出候。延于<name role="" type="person">逍遥园</name>中。遂与罗什出 <lb ed="X" n="0331c03"/><lb ed="R061" n="0668a09"/>十住经幷四分律长阿含等经也。师仪容端雅。而 <lb ed="X" n="0331c04"/><lb ed="R061" n="0668a10"/>髭赤色。尤善毘婆沙。时人号赤髭毘婆沙。既为什 <lb ed="X" n="0331c05"/><lb ed="R061" n="0668a11"/>之师。亦称大毘婆沙。後还外国。不知所终。</p><cb:div type="note"><entry cb:place="inline"><form>媵</form><cb:def><p xml:id="pX39p0331c0518" cb:place="inline"><note place="inline">音胤。 <lb ed="X" n="0331c06"/><lb ed="R061" n="0668a12"/>送女从嫁也。凡送皆曰媵</note>。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0331c07"/><lb ed="R061" n="0668a13"/><p xml:id="pX39p0331c0701"><name role="" type="person">竺<persName>佛</persName>念</name>师。凉州人。弱年出家。志业淸坚。外和内朗。 <lb ed="X" n="0331c08"/><lb ed="R061" n="0668a14"/>有过敏之鉴。少好游方。备贯风俗。华梵音義莫不 <lb ed="X" n="0331c09"/><lb ed="R061" n="0668a15"/>兼通。故義学之誉虽阙。洽闻之声甚著。符氏建元 <lb ed="X" n="0331c10"/><lb ed="R061" n="0668a16"/>年入长安。与僧伽<g ref="#CB02494">跋</g>陀昙摩难提等。翻译诸经。质 <lb ed="X" n="0331c11"/><lb ed="R061" n="0668a17"/>断疑字音義。自世高<name role="" type="person">支谦</name>以後莫逾也。故在姚符 <lb ed="X" n="0331c12"/><lb ed="R061" n="0668a18"/>二代。为译人之宗。关中名德咸嘉推焉。後复自出 <lb ed="X" n="0331c13"/><lb ed="R061" n="0668b01"/>菩萨璎珞十住断结及曜胎中阴等经。始就治定。 <lb ed="X" n="0331c14"/><lb ed="R061" n="0668b02"/>意多未尽。遂尔遘疾。𣨛于长安。</p></cb:div></cb:div> </cb:div></body> <back> <cb:div type="apparatus"> <head>挍注</head> <p> <app from="#beg0320a1801" to="#end0320a1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0320b1901" to="#end0320b1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">四</lem><rdg wit="#wit.orig">六</rdg></app> <app from="#beg0320c2301" to="#end0320c2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0322a2001" to="#end0322a2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3"><space quantity="0"/></lem><rdg wit="#wit.orig">一</rdg></app> <app from="#beg0322b1201" to="#end0322b1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3"><space quantity="0"/></lem><rdg wit="#wit.orig">一</rdg></app> <app from="#beg0322b1401" to="#end0322b1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3"><space quantity="0"/></lem><rdg wit="#wit.orig">一</rdg></app> <app from="#beg0322b2301" to="#end0322b2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3"><space quantity="0"/></lem><rdg wit="#wit.orig">一</rdg></app> <app from="#beg0322c0201" to="#end0322c0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3"><space quantity="0"/></lem><rdg wit="#wit.orig">一</rdg></app> <app from="#beg0322c0701" to="#end0322c0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3"><space quantity="0"/></lem><rdg wit="#wit.orig">一</rdg></app> <app from="#beg0322c1301" to="#end0322c1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3"><space quantity="0"/></lem><rdg wit="#wit.orig">一</rdg></app> <app from="#beg0322c1601" to="#end0322c1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">但</rdg></app> <app from="#beg0322c1901" to="#end0322c1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3"><space quantity="0"/></lem><rdg wit="#wit.orig">一</rdg></app> <app from="#beg0322c1902" to="#end0322c1902"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0322c2101" to="#end0322c2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">但</rdg></app> <app from="#beg0323a0101" to="#end0323a0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3"><space quantity="0"/></lem><rdg wit="#wit.orig">一</rdg></app> <app from="#beg0323a1701" to="#end0323a1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3"><space quantity="0"/></lem><rdg wit="#wit.orig">一</rdg></app> <app from="#beg0323b0101" to="#end0323b0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3"><space quantity="0"/></lem><rdg wit="#wit.orig">一</rdg></app> <app from="#beg0323b1301" to="#end0323b1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">但</rdg></app> <app from="#beg0323b1701" to="#end0323b1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3"><space quantity="0"/></lem><rdg wit="#wit.orig">一</rdg></app> <app from="#beg0323c0701" to="#end0323c0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3"><space quantity="0"/></lem><rdg wit="#wit.orig">一</rdg></app> <app from="#beg0323c1901" to="#end0323c1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3"><space quantity="0"/></lem><rdg wit="#wit.orig">一</rdg></app> <app from="#beg0324a1901" to="#end0324a1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0324b1001" to="#end0324b1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0324c0701" to="#end0324c0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0324c1001" to="#end0324c1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">呾</lem><rdg wit="#wit.orig">咀</rdg></app> <app from="#beg0325b0201" to="#end0325b0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0325b0701" to="#end0325b0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">但</rdg></app> <app from="#beg0325c1401" to="#end0325c1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0326a1501" to="#end0326a1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0326b0701" to="#end0326b0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">但</rdg></app> <app from="#beg0326b1901" to="#end0326b1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0327c2201" to="#end0327c2201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0328a0301" to="#end0328a0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">采</lem><rdg wit="#wit.orig">辨</rdg></app> <app from="#beg0328b0901" to="#end0328b0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">两</lem><rdg wit="#wit.orig"><g ref="#CB15724">两</g></rdg></app> <app from="#beg0328b1301" to="#end0328b1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0328c1101" to="#end0328c1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0329b2001" to="#end0329b2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0330b1101" to="#end0330b1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0331b1301" to="#end0331b1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> </p> </cb:div> <cb:div type="xuzang-notes"> <head>卍续藏 挍注</head> <p> <note n="0320001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0320001">目录新作</note> <note n="0329001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0329001">思疑恩</note> </p> </cb:div> <cb:div type="add-notes"> <head>新增挍注</head> <p> <note n="0320a1801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0320a1801">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0320b1901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0320b1901">四【CB】，六【卍续】</note> <note n="0320c2301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0320c2301">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0322a2001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0322a2001">［－］【CB】，一【卍续】</note> <note n="0322b1201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0322b1201">［－］【CB】，一【卍续】</note> <note n="0322b1401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0322b1401">［－］【CB】，一【卍续】</note> <note n="0322b2301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0322b2301">［－］【CB】，一【卍续】</note> <note n="0322c0201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0322c0201">［－］【CB】，一【卍续】</note> <note n="0322c0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0322c0701">［－］【CB】，一【卍续】</note> <note n="0322c1301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0322c1301">［－］【CB】，一【卍续】</note> <note n="0322c1601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0322c1601">但【CB】，但【卍续】</note> <note n="0322c1901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0322c1901">［－］【CB】，一【卍续】</note> <note n="0322c1902" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0322c1902">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0322c2101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0322c2101">但【CB】，但【卍续】</note> <note n="0323a0101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0323a0101">［－］【CB】，一【卍续】</note> <note n="0323a1701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0323a1701">［－］【CB】，一【卍续】</note> <note n="0323b0101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0323b0101">［－］【CB】，一【卍续】</note> <note n="0323b1301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0323b1301">但【CB】，但【卍续】</note> <note n="0323b1701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0323b1701">［－］【CB】，一【卍续】</note> <note n="0323c0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0323c0701">［－］【CB】，一【卍续】</note> <note n="0323c1901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0323c1901">［－］【CB】，一【卍续】</note> <note n="0324a1901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0324a1901">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0324b1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0324b1001">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0324c0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0324c0701">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0324c1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0324c1001">呾【CB】，咀【卍续】</note> <note n="0325b0201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0325b0201">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0325b0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0325b0701">但【CB】，但【卍续】</note> <note n="0325c1401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0325c1401">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0326a1501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0326a1501">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0326b0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0326b0701">但【CB】，但【卍续】</note> <note n="0326b1901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0326b1901">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0327c2201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0327c2201">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0328a0301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0328a0301">采【CB】，辨【卍续】</note> <note n="0328b0901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0328b0901">两【CB】，<g ref="#CB15724">两</g>【卍续】</note> <note n="0328b1301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0328b1301">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0328c1101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0328c1101">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0329b2001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0329b2001">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0330b1101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0330b1101">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0331b1301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0331b1301">已【CB】，巳【卍续】</note> </p> </cb:div> </back></text></TEI>